تبیین ترمیم پذیری محیط و نقش مولفه های معماری در ارتقای بازگردانی روان شناختی و بهزیستی کاربران بر مبنای علم اعصاب

تاثیر محیط ساخته شده بر انسان همواره موردتوجه محققان بوده است. پژوهش حاضر به بررسی عمیق تاثیر مولفه های معماری بر ترمیم پذیری محیط و تاثیر آن بر بهزیستی و سلامت روان کاربران از دیدگاه علم اعصاب می پردازد. پژوهش با رویکرد کیفی و از طریق تحلیل متون، ادبیات و مبانی نظری مرتبط با ترمیم پذیری محیط، مولفه های معماری و اثرات محیطی بر سلامت روان انجام شد. چهار نظریه ی اصلی نزدیک به این موضوع شامل SRT (نظریه کاهش استرس)، ART (نظریه بازسازی توجه)، PRT (نظریه چشم انداز، پناهگاه امن) و نظریه ی برانگیختگی به عنوان چارچوب های کلیدی مطالعه شده و مولفه های معماری مرتبط با این نظریه ها استخراج گردید. یافته ها نشان می دهد که مولفه های فیزیکی و مفهومی محیط بر ترمیم پذیری تاثیرگذار می باشند و در دو سطح اصلی و یک سطح پیش زمینه قابل دسته بندی است که مولفه ها معماری منطبق بر آن در پژوهش تعیین شده اند. درنهایت، این پژوهش مدل نظری برای طراحی محیط های ترمیم پذیر ارائه نموده است که باعث بازگردانی توانایی های روان شناختی و بهزیستی کاربران، کاهش استرس، افزایش تمرکز و خودشکوفایی در هنگام تعامل فعال با محیط ترمیم پذیر می گردد. این چارچوب می تواند در طراحی معماری به منظور ارتقاء بهزیستی روانی افراد کاربرد داشته باشد.

کلیدواژه ها:

محیط ترمیم پذیر ، مولفه های معماری ، بازگردانی روانشناختی ، علوم اعصاب