بررسی بازتاب بصری حکایات تعلیمی انسان محور در کتاب چاپ سنگی اخلاق اساسی (با تکیه بر نظریه پری نودلمن)

نمایش بصری حکایات کهن به مثابه دروازه ای برای ورود مخاطبان به فضای روایت محسوب می شود. تصاویر نوعی فرهنگ زیباشناختی را عرضه و درک حکایات را برای مخاطب آسان می کنند. پس از اینکه تصویرگری کتاب های چاپ سنگی یک دهه پس از ورود این صنعت به ایران رواج یافت و آثار برخوردار از درون مایه های گوناگون تصویرسازی شدند، یک نمونه متاخر داستان های مربوط به اخلاق اساسی (مهذب کلیله ودمنه) در ۱۳۲۹ق با مشارکت میرزا حسینعلی خان مصور، انتشار یافت. هدف این پژوهش پرداختن به این مسئله است که با توجه به مخاطب اصلی کتاب که دانش آموزان سال های اولیه آموزش بوده اند، تصاویر تا چه حد با متن روایات همخوانی دارند. متعاقبا پرسش کانونی عبارت است از این که، بررسی روایت های تصویری انسان محور در کتاب چاپ سنگی اخلاق اساسی بر اساس نظریه متن و تصویر پری نودلمن در چه مرحله ای از تطابق قرار دارند؟ درباره بررسی برهم کنش متون و تصاویر، روش و اصول متفاوتی وجود دارد که در این مطالعه به بررسی مسئله مذکور از منظر نظریه سطوح شش گانه رابطه متن و تصویر پری نودلمن پرداخته شده است. جامعه و نمونه آماری دربردارنده تصویرسازی های انسان محور کتاب اخلاق اساسی و به شیوه توصیفی-تحلیلی، حدود رابطه، بررسی شده است. مبنی بر نتایج، تصویرگر این کتاب، حسینعلی خان، بیش از آن که به طور کامل از متن حکایت به منظور اجرای تصاویر تبعیت داشته باشد، به خلق فضایی کلی از برخورد شخصیت های اصلی بسنده نموده و جزئیاتی مانند حالات شخصیت ها بر اساس ویژگی و عملکردشان در حکایت، فضاسازی دقیق از مکان وقوع روایت و حضور شخصیت های مکمل و یا کم اهمیت تر به منظور شرح بصری مفصل تر حکایت را مدنظر نداشته و درمجموع آثار مورد مطالعه در سطح اول، دوم و سوم از نظریه پری نودلمن باقی مانده اند.. . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . .

کلیدواژه ها:

چاپ سنگی مصور ، اخلاق اساسی ، مهذب کلیله ودمنه ، میرزا حسینعلی خان مصور ، نظریه پری نودلمن