شناسایی نیروهای محرک و بازدارنده رشد و توسعه در مناطق مرزی ایران

امروزه عمده ترین مسائل پیش روی کشورهای درحال توسعه دستیابی به توسعه پایدار، امنیت فراگیر و رسیدن به عدالت اجتماعی است و کشورها در راستای دستیابی به آن ها برنامه ریزی متنوعی برای مناطق داخلی خود در نظر می گیرند و با توجه به حساسیت و اهمیت مناطق مرزی با نگاهی اجمالی می توان به جایگاه سست مناطق مرزی و حاشیه ای در مقایسه با مناطق مرکزی کشور در فرایند توسعه ملی و منطقه ای پی برد. مناطق مرزی ایران به دلیل شرایط خاص جغرافیایی و تاریخی از پتانسیل های باالیی برخوردارند که در صورت توجه به آن ها میتوانند در توسعه اقتصادی مناطق محروم موثر واقع گردد. با وجود قابلیت هایی که در مناطق مرزی وجود دارد اما به دلیل دور از مرکز بودن، از برنامه های آمایشی محروم گردیده و این باعث عقب ماندگی در مسیر توسعه آمایشی و رشد و توسعه منطقه ای کشور است. پژوهش پیش رو به بررسی شرایط مناطق مرزی ایران پرداخته و با استفاده از منابع کتابخانه ای به بررسی مبانی نظری مرتبط با توسعه مناطق مرزی و دیدگاه های مرتبط با آن پرداخته، سپس با استفاده از روش تحقیق رئالیسم انتقادی عوامل محرک و بازدارنده رشد و توسعه را در شرایط مناطق مرزی ارائه کرده، نحوه تاثیر نیروهای محرک و بازدارنده را در رشد و توسعه مناطق مرزی بیان داشته، پس از آن دلایل احتمالی آن بررسی شده و راهکارها و سازوکارهای پیشنهادی ارائه شده و در نهایت عوامل پس زمینه و محیط بیان شده اند. در نهایت و در بخش نتیجه گیری ریشه اصلی عوامل بیان شده و به ارائه راهکار پرداخته شده است.

کلیدواژه ها:

برنامه ریزی منطقه ای ، رشد و توسعه ، مناطق مرزی ، عوامل محرک و بازدارنده توسعه