پایش فرسایش رسوب حوزه آبخیز شاهرود با رویکرد پدیدارشناسی و مدل جهانی تجدیدنظر شده فرسایش خاک (RUSLE)

پدیدار­شناسی روشی فلسفی است که از قرن بیستم توسط ادموند­هوسرل مطرح شده است. پدیدارشناسی ماهیت پدیده­ ها را آشکار می­سازد. در این روش علاوه بر داده های عینی و ملموس از داده­ های غیرعینی و پنهان نیز استفاده می­شود. برای کار با روش پدیدارشناسی باید به هویت مکانی و حافظه تاریخی محیط موردمطالعه توجه شود. هدف این پژوهش پایش فرسایش رسوب آبخیز شاهرود با رویکرد پدیدار­شناسی می­­باشد. بدین منظور بر اساس مدل جهانی تجدیدنظرشده فرسایش خاک میزان فرسایش خاک در چهار نگاره سرزمینی محاسبه شد. میزان فرسایش در نگاره سرزمینی ­۱، ۱۲/۳۵، نگاره سرزمینی ۲، ۲۰/۵۵، نگاره سرزمینی ­۳، ۷/۷، نگاره سرزمینی ­۴، ۱۰/۷۴ و کل حوضه ۱۹/۹ تن در هکتار در سال به دست آمد. سپس با مشخص شدن میزان بیش ترین فرسایش، با روش پدیدار­شناسی میزان تاثیر عامل های سنگ شناسی، تکتونیک، فرسایندگی باران، فرسایش پذیری خاک، شیب متوسط، طول شیب، درجه شیب، گراولیوس، اقلیم، پوشش گیاهی، کاربری اراضی انسانی و آب­وهوا در فرسایش نگاره های سرزمینی بررسی شد. عامل هایی که بیش ترین اثر را داشته­اند، مشخص گردید. نتایج پژوهش نشان می­دهد که تندی شیب، کاربری انسانی (زراعت آبی)، دمای هوا و پوشش گیاهی به ترتیب بیش ترین تاثیر را در فرسایش حوضه مطالعاتی به خود اختصاص داده و گسل های فعال و ارتفاع حوضه نقش چندانی در میزان فرسایش نداشته­اند.

کلیدواژه ها:

برآورد تجربی ، رسوب دهی ، رواناب ، هویت مکانی