تحلیل شاخص های اقتصادی مزارع پرورش ماهی قزل آلا (مورد مطالعه: استان همدان)

با توجه به شرایط اقلیمی و بسترهای مناسب همچون وجود رودخانه ها و چشمه سارهای فراوان در استان همدان، پرورش ماهی می تواند جایگاه مهمی در تامین نیازهای منطقه داشته باشد. ماهی نقش به سزایی در تغذیه و سلامت انسان دارد و بخش عمده ای از پروتئین حیوانی را تامین می سازد. تحقیق حاضر با هدف تحلیل شاخص های اقتصادی مزارع پرورش ماهی قزل آلا در استان همدان انجام شده است. بدین منظور، مزارع تولیدکننده ماهی قزلآلا با روش جورسازی به دوگروه تیمار و کنترل تفکیک و دادههای لازم با استفاده از پرسشنامه در سال ۱۴۰۲ جمعآوری شده است. دادهها با رویکردی تلفیقی از تحلیل پوششی دادهها و شاخصهای کارایی و اقتصادی و استفاده از نرم افزارهای DEAP و SPSS تجزیه وتحلیل شد. نتایج این پژوهش نشان داد که به طور متوسط بهرهوری عوامل تولید در گروه تیمار ۶/۵ برابر گروه کنترل بوده و میانگین شکاف بین گروه های تیمار و کنترل از نظر کارآیی فنی، تخصیصی و اقتصادی به ترتیب ۱/۸، ۲/۱۷ و ۵/۲۱ درصد است. همچنین نرخ بازدهی داخلی در گروه تیمار ۸/۳۳ درصد و نسبت منفعت به هزینه ۸/۱ است. این دو شاخص در مزارع کنترل به ترتیب ۸/۱۸ درصد و ۲/۱ است. بنابراین، با استفاده از توصیه های تحقیقاتی و ترویج یافتههای پژوهشی مراکز تحقیقاتی میتوان این شکاف را تاحد ممکن کاهش داد و منجر به افزایش بهرهوری عوامل تولید شد.

کلیدواژه ها:

ماهی قزل آلا ، تحلیل پوششی داده ها ، جورسازی ، نرخ بازدهی داخلی ، نسبت منفعت به هزینه