اثبات شان مفسر و مبین الهی قرآن با رویکرد درون دینی و معناشناختی؛ و نفی نظریه ی قرآن بسندگی

شان تفسیری و تبیینی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و امامان علیهم السلام در طول تاریخ تفسیر قرآن، موضوع گفتگو و نظر میان قرآن پژوهان مختلف بوده و همچنان نیازمند رویکردهای نوین مطالعاتی است. البته جایگاه تفسیری ایشان به مثابه عالمان قرآن در آموزه های دینی اثبات شده، اما چگونگی و سازوکار این شان هنوز به درستی تبیین نشده است؛ از این رو برخی اساسا نیاز به «تفسیر» را انکار کرده اند و بعضی دیگر نیز رجوع به آیات را برای تفسیر کافی دانسته و راه قرآن بسندگی پیموده اند. پژوهش حاضر با هدف جبران این کاستی بر آن است با رویکرد نوین معناشناختی و بهره از آموزه های دینی، جایگاه مفسر و مبین الهی قرآن را برای پیامبر صلی الله علیه و آله و اهل بیت علیهم السلام تثبیت کند، شوون تفسیری ایشان را از دیدگاه زبان شناختی توضیح دهد و مردودبودن نظریه قرآن بسندگی را اثبات کند. این مطالعه نشان می دهد گرچه قرآن ذاتا در دلالت، تام و واضح است؛ اما تنها «مخاطبان خاص» هر دسته از آیات می توانند معنای مشخص آن را در ساختار دلالت زبان شناختی، طی فرایند «تفسیر» و در «کاربرد» کشف کنند. بنابراین، مستمعان غیرمخاطب برای دانستن کاربرد و موضع آیات و یافتن جهت دلالت الفاظ، نیازمند تفسیر و تبیین ازسوی عالمان قرآن علیهم السلام خواهند بود.

کلیدواژه ها:

Interpretation and explanation of the Quran ، self-sufficiency in understanding the Quran ، independency of the Quran ، context of the verses ، تفسیر و تبیین قرآن ، خودبسندگی در فهم قرآن ، استقلال قرآن ، موضع آیات