کاربرد لفظ جمع به جای مفرد در آیه ولایت (مائده/ ۵۵): تحلیل و نقد دیدگاه مفسران قرآن

آیه ۵۵ سوره مائده مشهور به آیه ولایت یکی از آیاتی است که از دید مفسران شیعه بر امامت بلافصل امیرمومنان علی (ع) دلالت می کند. یکی از این اشکال ها درباره دلالت آیه، کاربرد واژه جمع «الذین آمنوا» بر مفرد یعنی برای دلالت بر علی (ع) است. این مطالعه با هدف کشف پشتوانه قرآنی اصل کاربرد جمع بر مفرد در آیات قرآن و نیز وجه بلاغی تعبیر جمع به جای مفرد در آیات قرآن و به ویژه آیه ولایت و با روش توصیفی   تحلیلی و انتقادی و با تمرکز بر مباحث بلاغی، سامان و پس از بررسی آیات قرآن به این نتیجه دست یافته است که اولا، برپایه تفسیر مفسران فریقین تعبیر جمع در ۳۴ مورد از آیات قرآن به جای مفرد کاربرد دارد و مفسران در ۳۴ آیه برای وجه کاربرد لفظ جمع به جای مفرد وجوهی را ذکر کرده اند؛ ثانیا، وجه بلاغی در این آیه ترکیبی از سه مولفه: تفخیم و تعظیم، ترغیب مردم و تجلیل از عمل و پیش گیری از بی احترامی به پیامبر (ص) است.

کلیدواژه ها:

آیه ولایت ، علی (ع) ، جمع ، مفرد ، وجوه بلاغی