گونه شناسی و واکاوی روایات بدء الوحی با تاکید بر حلقه مشترک در روش هارالد موتزکی

در تاریخ ادیان، موضوع وحی و چگونگی نزول آن بر پیامبران ((ع))، از مسائل مهم این حوزه به شمار میرود و این موضوع، در مورد زندگانی پیامبر خاتم (ص) نیز صادق است. به عبارتی، اولین وحی بر ایشان، اهمیت تاریخی ویژه ای دارد. روایات بدء الوحی در منابع تاریخی و حدیثی اسلامی، دو گونه هستند: برخی از آنها، نخستین وحی بر رسول ا (ص) را در غار حرا و برخی دیگر، منطقه ابطح (یا بطحاء) را مکان اولین وحی میدانند. در میان هر گروه از این روایات نیز اختالفهای اندکی وجود دارد. همچنین برخی از این گزارشها، حضور پیامبر (ص) به تنهایی را گزارش نموده و برخی منابع، افراد دیگری را نیز در کنار ایشان ذکر کرده اند. در این نوشتار، تالش است که با توجه به روش ابداعی هارالد موتزکی در واکاوی احادیث اسلامی، هر دسته از روایات بدء الوحی را با نقد بیرونی و نقد درونی (نقد توامان متن و اسناد)، مورد واکاوی قرار داده و پس از یافتن حلقه مشترک و نقد آن، روایات مربوط به ابطح یا سرزمین بطحا را به عنوان محل نزول اولین وحی بر رسول خدا (ص) را به عنوان روایات مقبول معرفی کند.

کلیدواژه ها:

بدء الوحی ، هارالد موتزکی ، حلقه مشترک ، ابطح