الگوی پاسخدهی به جرایم اطفال و نوجوانان در نظام قضایی ایران؛ مطالعه موردی در استان اردبیل

یکی از مباحث مهم در رابطه با جرایم اطفال و نوجوانان اتخاذ نوع الگوی پاسخدهی به آن است که بهطور کلی می توان این الگوها را در قالب چهار نوع ترمیمی، کیفری، تخمینی و بازپروری مورد توجه قرار داد که در این نوشتار تالش شده است تا با استفاده از روش میدانی به بررسی موضوع در قلمرو نظام حقوقی و قضایی ایران پرداخته شود. روش حاکم بر پژوهش حاضر کیفی و مبتنی بر روش داده بنیاد است. جامعه آماری را تعدادی از قضات دادگستری استان اردبیل مددکاران کانون اصالح و تربیت و استادان آشنا به حقوق کودکان و نوجوانان تشکیل میدهند. نمونه ها بهطور هدفمند انتخاب و در مرحله گردآوری داده ها از روش مصاحبه استفاده شد. داده ها در دو بخش توصیفی و استنباطی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج این تحقیق نشان داده است که در سیاست کیفری ایران در ارتباط با چگونگی برخورد با جرایم اطفال و نوجوانان سه نوع از الگوهای پاسخدهی یعنی الگوهای کیفری، ترمیمی و بازپروری قابل استفاده است و الگوی تخمینی جایگاهی ندارد؛ اما چگونگی برخورد سامانه عدالت کیفری با جرایم اطفال و نوجوانان در استان اردبیل گاه به شکل بیشینه و گاه به صورت کمینه است، بهطوری که در سطح رویه قضایی دادگاه های اطفال و نوجوانان استان اردبیل استفاده بیشتر از دو الگوی پاسخدهی کیفری و بازپروری بر حسب سن افراد قابل شناسایی است و استفاده از الگوی ترمیمی کمتر در آرای قضایی مشاهده شده است.

کلیدواژه ها:

الگوی پاسخدهی ، ترمیمی ، بازپروری ، کیفری ، تخمینی ، کودکان