روش های تربیت اجتماعی بر محور قرآن کریم

قرآن کریم به عنوان منبعی جامع وحیانی، روش های ترممبیت اجتماعی را در چارچوبی نظام مند ارائه می دهد که هدف آن شکوفایی استعدادهای انسان در بستر جامعه و نهادینه سازی ارزش های اخلاقی است. این پژوهش، با هدف کشف و شناسایی روش های تربیت اجتماعی بر محور قرآن کریم، با روش توصیفی-تحلیلی و با تحلیل محتوای کیفی آیات قرآن، سه دسته اصلی روش های تربیت اجتماعی را، شناسایی و استخراج کرده است: اول ؛ روش های «ارشادی» (مانند استدلال، اندرزهای نیگو و گفتگو و مناظره) که به رشد عقلانی، اخلاقی و روحی افراد کمک کرده و با تقویت بینش و دانش، زمینه ساز انتخاب آگاهانه و اصلاح باورهای نادرست اجتماعی می شوند. دوم ؛ روش های «رفتاری» (شامل ارائه سرمشق از طریق مشاهده، الگوگیری از گروه مرجع و برقراری ارتباط موثر) که با تاکید بر روابط سازنده و عملگرایی، الگوهای عینی تعاملات سازنده را آموزش می دهند. سوم ؛ روش های «عاطفی» (همچون مهرورزی و همدلی کردن) که با تحکیم پیوندهای انسانی، جامعه را به سمت وحدت، عدالت و کاهش خشونت سوق می دهند. بر اساس یافته های پژوهش قرآن کریم با تلفیق عقلانیت، عمل و عاطفه، الگویی یکپارچه برای تربیت اجتماعی ارائه می کند که هم به رشد فردی توجه دارد و هم ساختارهای جامعه را بر پایه ی اخوت، تعاون و احترام متقابل بازسازی می نماید. این روش ها نه تنها پاسخگوی چالش های جوامع اسلامی است، بلکه به عنوان راهکاری در سطح کل جهان برای مقابله با آسیب هایی چون فردگرایی، تعصبات و گسست اجتماعی در عصر حاضر قابلیت اجرایی دارد.

کلیدواژه ها:

قرآن کریم ، تربیت ، تربیت اجتماعی ، روش ، روش تربیتی