تحلیل نقش عوامل پیشرو و موانع شکل گیری سازمان منطقه ای خلیج فارس

سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 215

فایل این مقاله در 43 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_IAG-21-1_002

تاریخ نمایه سازی: 1 اردیبهشت 1404

چکیده مقاله:

منطقه ژئوپلیتیک خلیج فارس با وجود زمینه های مشترک متعدد، تاکنون در فرایند منطقه گرایی موفق عمل نکرده است. این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی، به دنبال بررسی و ارزیابی مهمترین عوامل پیشرو و موانع شکل گیری سازمان منطقه ای خلیج فارس است. در بخش مطالعه کتابخانه ای، مهمترین عوامل و زمینه های همگرایی و واگرایی گردآوری و سپس با استفاده از روش «کدگذاری و مقوله بندی» غربال شد و در نهایت در قالب عوامل پیشران و بازدارنده و در پنج بعد اقتصادی، سیاسی، دفاعی- امنیتی، سرزمینی و فرهنگی- اجتماعی طبقه بندی شد. در مرحله بعد پرسشنامه ای تنظیم و با ترجمه به زبان عربی و انگلیسی در اختیار صاحب نظران همه کشورهای منطقه قرار گرفت. جهت ارزیابی وزن و اهمیت عوامل پیشران و بازدارنده در تشکیل سازمان منطقه ای خلیج فارس، از روش معادلات ساختاری PLS استفاده شد. یافته های پژوهش نشان می دهد، در عوامل پیشران، بعد دفاعی- امنیتی و فرهنگی- اجتماعی بیشترین تاثیر و بعد سیاسی کمترین تاثیر و در بین عوامل بازدارنده، بعد سرزمینی و بعد فرهنگی- اجتماعی بیشترین چالش و بعد اقتصادی کمترین چالش را داشته اند. همچنین در مجموع ابعاد پنجگانه و در متغیرهای پیشرو، متغیرهای «همکاری های دفاعی- امنیتی بین کشورهای منطقه»، «اسلام به عنوان دین مشترک»، «پیوستگی سرزمینی کشورهای منطقه»، «تاسیس نهادهای اقتصادی منطقه ای» و «وجود اهداف و منافع مشترک سیاسی» بیشترین تاثیر را داشته اند. در بین موانع شکل گیری سازمان منطقه ای خلیج فارس نیز، مهمترین موانع شامل «اختلاف مرزی و سرزمینی»، «فعالیت نهادها و سازمان های دینی»، «وجود دکترین های دفاعی-امنیتی متعارض»، «نوع نگرش و مناسبات با رژیم صهیونیستی» و در نهایت«فقدان هم تکمیلی اقتصادی» می باشد.

نویسندگان

Zahra Nasimi

دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی،دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران.

Seyyed Hadi Zarghani

دانشیار جغرافیای سیاسی، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران.

Omid Ali Kharazmi

استادیار برنامه ریزی شهری، گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران.

Hossein Rabiee

دانشیار گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • Abolhassan Shirazi, H; Akhund Mehrizi, M. (۲۰۰۷). The Position of ...
  • Akhbari, M. (۲۰۰۹). Regional Security Arrangements in the Persian Gulf, ...
  • Arayesh, H; Salari Sardari, F; Noori, M. (۲۰۱۹). Regional Convergence ...
  • Bosco, A. (۱۹۹۲). The Federalist Project and Resistance in Continental ...
  • Checkel, J. (۲۰۰۱). "Why Comply? Social Learning and European Identity ...
  • Checkel, J. (۲۰۰۶). Constructivist Approaches to European Integration, Centre for ...
  • Checkel, J. ed. (۲۰۰۵). International Institution and socialization in Europe, ...
  • Christiansen, T; and et al. eds. (۲۰۰۱). The Social Construction ...
  • Christiansen, T; and et al., eds. (۱۹۹۹). Sepcial Issue on ...
  • Dehghani Firoozabadi, J. (۱۹۹۵). The Evolution of European Political Cooperation: ...
  • Dehghani Firouzabadi, J. (۲۰۱۲). The Evolution of Conflict and Cooperation ...
  • Deutsch, K. (۱۹۶۸). The Impact of Communication Upon International Relations ...
  • Dinan, D. ed. (۲۰۰۰). Encyclopedia of the European Union. Boulder/ ...
  • Doerty, J; Palatigraph, R. (۲۰۰۵). Conflicting Theories in International Relations, ...
  • Eriksen, E; Weigard, O. (۱۹۹۷)." Conceptualising Politics: Strategies or Communicative ...
  • Ethier, W.J. (۱۹۹۸). "The International Commercial System", Essays in International ...
  • Faraji Rad, A; Ghorbani Nejad, R; Mehraban, A. (۲۰۱۶). The ...
  • Ghasemi, H. (۱۹۹۳)."Obstacles to the Growth of Convergence in the ...
  • Grieco, J. (۱۹۹۷). 'State Interests and International Rule Trajectories: A ...
  • Haas, E. B; Schmitter, P.C. (۱۹۶۴). "Economics and Differential Patterns ...
  • Haas, E.B. (۱۹۵۸). The Unifing of Europe: Political, Social, and ...
  • Haas, E.B. (۱۹۶۴). Beyond The Nation - State: Functionalism and ...
  • Habermas, J. (۱۹۸۱). Theory of Communicative Action, Vol.۱, Boston: Beacan ...
  • Hafeznia, M.R; Kamali, M.R; Rabiei, H; Fateminasab, A. (۲۰۲۱). Geopolitical ...
  • Hashemi, F. (۲۰۱۱). Sustainable Security in the Persian Gulf, Obstacles ...
  • Homan, H.A. (۲۰۰۸). Structural equation modeling using LISREL software, Tehran: ...
  • https://pgstudies.irHurrell, A. (۱۹۹۵). "Regionalism in Theoretical Perspective", in Louis Fawcett ...
  • Hurrell, A. (۱۹۹۵). Regionalism in Theoretical Perspective, in Louis Fawcett ...
  • Joergensen, K.E ed. (۱۹۹۷). Reflective Approaches to European Governance, London: ...
  • Johnston, A. (۲۰۰۱). Treating International Institutions, International Studies, Vol. ۴۵, ...
  • Kazemi, S.A.A. (۲۰۰۵). Convergence Theories in International Relations, Tehran: ghoomes. ...
  • Keohane, R; Crage, M. (۱۹۹۲). International Institution. In Hawkesworth & ...
  • Kim, S. (۱۹۹۲). "Regional Associations: Political." In Mary Hawkesworth and ...
  • Koolaei, E. (۲۰۰۰). Eco and Regional Convergence, Tehran: Center for ...
  • Lindberg, L. (۱۹۶۶). Integration as a Source of Stress on ...
  • Mahmoudikia, M. (۲۰۱۹). An Analysis of Why Refusal to Regionalism ...
  • Mearsheimer, J. (۱۹۹۰). Back to the Future: Instability in Europe ...
  • Mearsheimer, J. (۱۹۹۵). A Realist Reply, International Security, vol.۲۰, No.۱ ...
  • Mitrany, D. (۱۹۶۶). A Working Peace System. Chicago: Quadrangle Books ...
  • Mojtahadzadeh, P. (۲۰۰۰). Countries and Borders in the Persian Gulf, ...
  • Moravcsik, A. (۱۹۹۳). "Preferences and Power in The European Community: ...
  • Moravcsik, A. (۱۹۹۸). The Choice for Europe: Social Power and ...
  • Mowat, R.C. (۱۹۷۳). Creating the European Community. London: Blandford Press ...
  • Naqibzadeh, S.M. (۲۰۲۱). Explaining the convergence pattern in the structure ...
  • Nye, J.S. (۱۹۷۱). Peace in Parts: Integration and Conflict in ...
  • Omidi, A. (۲۰۰۹). Regionalism in Asia (ASEAN.SAARC & Eco), Tehran: ...
  • Rouhi, M. (۲۰۱۶). Tragedy of Regionalism in the Middle East ...
  • Salimi, H. (۲۰۰۸). Southwest Asia as a region? Capability Analysis ...
  • Schmitter, Ph. (۱۹۶۹). "Three Neo_Functional Hypotheses about International Integration", International ...
  • Seifzadeh, H. (۲۰۱۰). Regional Convergence in Iranian Foreign Policy, Considering ...
  • Sjursen, H. (۲۰۰۳). Security and Defense, Oslo: ARENA working Paper, ...
  • Smith, M. (۲۰۰۲). Region and Regionalism, in Brian White, Michael ...
  • Soderbaum, F. (۲۰۰۸). Consolidating Comparative Regionalism: from Euro-Centrism to Global ...
  • Taheri Moghaddam, T. (۲۰۱۲). Obstacles to the formation of an ...
  • Wallerstein, I. (۱۹۷۹). The Capitalist World Economy. Cambridge: Cambridge University ...
  • Wallerstein, I. (۱۹۹۶). "The Interstate Stucture of the Modern World ...
  • Waltz, K. (۱۹۷۹). Theory of International Politics, London: Addison-Wesley ...
  • Weber, K. (۱۹۹۷). Hierarchy Amidts Anarchy: A Transaction Costs Approach ...
  • Wendt, A. (۱۹۸۷). "The Agent and Structure Problem in International ...
  • Yang, J. (۲۰۰۷). Trends in Regionalism in Asia and its ...
  • نمایش کامل مراجع