مدیریت موثر کلاس درس در مقطع ابتدایی : تحلیل راهکارهای عملی براساس نظریه های تربیتی

مدیریت موثر کلاس درس در مقطع ابتدایی به عنوان سنگ بنای کیفیت آموزشی محسوب می شود. این پژوهش ترکیبی (کمی-کیفی) با هدف طراحی مدل عملیاتی مدیریت کلاس برای معلمان ابتدایی انجام شد. جامعه آماری شامل ۱۲۰ معلم مقطع ابتدایی شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۱ بود که به روش نمونه گیری خوشه ای انتخاب شدند. داده ها از طریق پرسشنامه محقق ساخته (پایایی ۰.۸۷ با آلفای کرونباخ) و مصاحبه نیمه ساختاریافته جمع آوری شد. تحلیل داده های کمی با نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ و تحلیل محتوای کیفی با روش کدگذاری موضوعی انجام شد. یافته ها نشان داد که مهم ترین چالش های مدیریت کلاس به ترتیب اولویت شامل: ۱) تفاوت های فردی دانش آموزان (۷۲%)، ۲) مشکلات رفتاری (۶۵%)، ۳) محدودیت منابع آموزشی (۵۸%) و ۴) تراکم جمعیت کلاسی (۴۹%) می باشد. بر اساس تحلیل کیفی، پنج راهبرد کلیدی شناسایی شد: الف) طراحی محیط یادگیری انعطاف پذیر، ب) اجرای برنامه های مداخله ای رفتار، ج) به کارگیری فناوری های آموزشی، د) توسعه حرفه ای معلمان و ه) مشارکت والدین. مدل پیشنهادی این پژوهش بر اساس نظریه های مدیریت کلاس مارزانو (۲۰۰۳) و چالش های بومی طراحی شده است که می تواند به عنوان چارچوبی عملی برای معلمان ابتدایی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

مدیریت کلاس ، مقطع ابتدایی ، چالش های آموزشی ، راهبردهای تدریس ، مدل عملیاتی