ارزیابی اثرات عملیات حفاظت خاک و آب بر ویژگی های خاک، فرسایش و رسوب در حوضه ی آبخیز ریمله استان لرستان...

چکیده ارزیابی اثربخشی انواع اقدامات حفاظت آب و خاک بر خصوصیات خاک و فرسایش و رسوب از اهمیت بالایی در برنامه ریزی و مدیریت خاک برخوردار است و از اقدام های حرکت به سوی توسعه پایدار محسوب می شود. بر این اساس این پژوهش با هدف ارزیابی اثرات اقدامات حفاظت آب و خاک اجرا شده از نظر فرسایش و رسوب و ویژگی های خاک در حوزه آبخیز ریمله استان لرستان اجرا گردید. جهت پیش بینی فرسایش قبل و بعد از اجرای اقدامات حفاظت آب و خاک، از مدل EPM استفاده شد. به منظور بررسی ویژگی های خاک، فاکتورهای جرم مخصوص ظاهری، بافت خاک، اسیدیته، هدایت الکتریکی و نفوذپذیری خاک در دو عمق ۰-۳۰ و ۳۰-۶۰ سانتی متری خاک ارزیابی شد. نتایج مقایسه خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک در دو عرصه تحت عملیات حفاظت آب و خاک و منطقه شاهد با یکدیگر، نشان داد که با اقدامات حفاظت آب و خاک، مقدار جرم مخصوص ظاهری، بافت خاک، اسیدیته و هدایت الکتریکی خاک سطحی افزایش معنی دار نیافته است. مقایسه ی داده های نفوذپذیری در مناطق شاهد و مناطق حفاظت شده نشان داد که اجرای عملیات حفاظت آب و خاک بر نفوذپذیری خاک اثر مثبتی داشته است. همچنین میزان فرسایش و رسوب کل سالیانه در شرایط کنونی نسبت به قبل از اجرای اقدامات حفاظت آب و خاک به ترتیب به طور متوسط حدود ۶۷۹۳ مترمکعب و ۵۷۱۲ تن کاهش یافته اند. نتایج آزمون t زوجی نشان داد که اقدامات حفاظتی آب و خاک انجام شده در حوضه ریمله توانسته است اختلاف معنی داری را در کاهش فرسایش و رسوب ایجاد کنند. با توجه به یافته های تحقیق می توان بیان کرد که اقدامات حفاظت آب و خاک در کاهش فرسایش و رسوب اثر مثبت معنی داری داشته استولی تاثیر آن بر بالا بردن کیفیت خاک مطلق نیست و کاملا به شرایط مختلف آب و هوایی و زمین شناسی هر منطقه وابسته است.

کلیدواژه ها:

واژه های کلیدی: مدیریت آب و خاک ، فرسایش و رسوب ، کیفیت خاک ، حوزه آبخیز ریمله