ارزیابی عملکرد محصولات ماهواره های جهانی در شبیه سازی بارش نواحی شهری شمال شرق ایران

انتخاب مدل مناسب برای شبیه سازی بارش نقش مهمی در پیش بینی وقایع هیدرولوژیکی دارد. مطالعه حاضر به منظور ارزیابی دقت بارش شبیه سازی شده در نواحی شمال شرق ایران با استفاده از چهار محصول ماهواره ای PERSIANN-CDR ، ERA۵، GSMaP و GPMدر سامانه گوگل ارث انجین هدفگذاری شده است. بدین منظور داده های چهار رویداد بارش موجود در ۱۷ ایستگاه سینوپتیک مورد استفاده قرار گرفت. عملکرد محصولات فوق در برآورد بارش با استفاده از کمیت های راستی آزمایی امتیاز تهدید، نسبت هشدارهای نادرست، آهنگ برخورد و آهنگ هشدارهای تقلبی ارزیابی گردید. نتایج حاکی از عملکرد بهتر محصولات PERSIANN-CDR و ERA۵ و عملکرد ضعیف محصول GPM نسبت به سایر محصولات می باشد. به طوریکه بارش PERSIANN-CDR در ۹ ایستگاه خطای کمتر از۰/۷۵، بارش ERA۵ در ۸ ایستگاه خطای کمتر از ۰/۵۰ و بارش حاصل ازGPM  تنها در ۴ ایستگاه خطای کمتر از ۰/۷۵ را نشان می دهد. همچنین بر اساس نتایج در برخی ایستگاه ها، به طور کلی یک محصول عملکرد بهتری نسبت به دیگر محصولات داشته و در برخی ایستگاه ها نیز چندین محصول دقت مشابهی را ارائه داده اند. به عنوان مثال، بهترین دقت در شبیه سازی بارش توسط PERSIANN در ایستگاه های درگز و قوچان ۰/۵۰ و۰/۲۵ به ثبت رسیده است. از طرفی هیچکدام از محصولات مورد استفاده در ایستگاه های سبزوار و فریمان دقت مناسبی در شبیه سازی نداشته و امتیاز صفر کسب کرده اند. همچنین دو محصول PERSIANN و ERA۵ با دقت مشابهی بارش را در ایستگاه هایی نظیر کاشمر و تایباد برآورد نمودند. بنابراین محصولات  PERSIANN-CDRوERA۵ ابزارهای کارآمدتری برای شبیه سازی بارش در نواحی خشک و نیمه خشک شمال شرق ایران هستند. نتایج به دست آمده بر ضرورت استفاده از مدل های چندگانه برای افزایش دقت شبیه سازی ها و همچنین بهبود الگوریتم های پیش بینی بارش تاکید دارد. این نتایج می توانند به عنوان مبنایی علمی برای برنامه ریزی و مدیریت منابع آب در مناطق خشک و نیمه خشک و توسعه استراتژی های پیش بینی اقلیمی و هیدرولوژیکی مورد استفاده قرار گیرند.

کلیدواژه ها:

بارش ، شبیه سازی ، محصولات ماهواره ای ، شمال شرق ایران