ارزیابی تغییرات در کمیت و کیفیت عملکرد ریشه ارقام مختلف چغندرقند (.Beta vulgaris L) پاییزه تحت پرتوتابی اشعه گاما در شرایط تنش شوری

سال انتشار: 1403
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 152

فایل این مقاله در 18 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JCPP-15-1_001

تاریخ نمایه سازی: 7 فروردین 1404

چکیده مقاله:

تنش شوری یکی از محدودیت های شناخته شده و مهم تولید محصولات کشاورزی در سراسر جهان است. در این پژوهش، تغییرات صفات کمی و کیفی ارقام مختلف چغندرقند پاییزه پس از پرتوتابی با اشعه گاما در شرایط تنش شوری در منطقه جعفریه واقع در استان قم در دو سال زراعی ۱۳۹۸ و ۱۳۹۹ مورد بررسی قرار گرفتند. آزمایش به صورت اسپلیت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد. کرت اصلی شامل آب آبیاری در دو سطح (آب نرمال و آب شور با هدایت الکتریکی (Electrical conductivity) EC به-طور میانگین ۹۰۰۰ میکروموس بر سانتی متر ) و کرت های فرعی ترکیبی از ارقام چغندرقند (شریف، آنتک و یودورو) و پرتوتابی با اشعه گاما (صفر، ۵۰، ۱۰۰، ۲۰۰ و ۴۰۰ گری) بودند. تنش شوری منجر به کاهش عملکرد ریشه در سه رقم یودورو، آنتک و شریف به مقدار ۳۷/۴ %، ۳۱/۵ % و ۳۳/۴ % شد. رقم یودورو هم در شرایط آبیاری نرمال (۵/۷۴ تن در هکتار) و هم در شرایط تنش شوری (۴۶/۴ تن در هکتار) میانگین عملکرد ریشه بیشتری را نسبت به سایر ارقام داشت و در مقابل رقم شریف هم در شرایط آبیاری نرمال (۶۳/۱ تن در هکتار) و هم در شرایط تنش شوری (۴۲ تن در هکتار) میانگین عملکرد ریشه پایین تری را نشان داد. تنش شوری منجر به افزایش درصد قند در سه رقم یودورو، آنتک و شریف به میزان ۲۳/۶%، ۲۳/۷% و ۱۹/۳% شد. پرتودهی گاما در سطح ۲۰۰ گری منجر به کمترین درصد قند (۱۶/۱ %) شد و عدم پرتودهی (شاهد) و پرتودهی در سطح ۴۰۰ گری دارای بیشترین درصد قند (به ترتیب ۱۷/۳ % و ۱۷/۱ %) شدند. غلظت سدیم ریشه در هر سه رقم در شرایط آبیاری نرمال تقریبا یکسان بود که با اعمال تنش شوری این میزان در دو رقم یودورو و آنتک ۲ و ۱/۷ برابر و در رقم شریف ۲/۵ برابر افزایش یافت. دو رقم آنتک و یودورو در مواجهه با شوری از لحاظ وجود ناخالصی و درصد ملاس، عملکرد بهتری را نسبت به رقم شریف نشان دادند.

نویسندگان

میثم ناجی

Department of Agricultural Sciences and Food Industries, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

مرجان دیانت

Associate Professor of Department of Agricultural Sciences and Food Industries, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

داوود حبیبی

Associate Professor, Department of Agronomy and Plant Breeding, Karaj Branch, Islamic Azad University, Karaj, Iran.

مهدی صادقی شعاع

Assistant Professor, Sugar Beet Seed Institute (SBSI), Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran.

وریا ویسانی

Assistant Professor Department of Agricultural Sciences and Food Industries, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • Akhtar, S. S., M. N. Andersen, M. Naveed, Z. A. ...
  • Ardakani, M. and F. Majd. ۲۰۰۹. Nuclear Techniques in Agricultural ...
  • Badr, A., H. I. S. Ahmed, M. Hamouda, M. Halawa ...
  • Baek, M. H., J. H. Kim, B. Chung, J. S. ...
  • Brahmi, I., Y. Mabrouk, K. Charaabi, P. Delavault, P. Simier ...
  • Calabrese, E. J. and R. B. Blain. ۲۰۰۹. Hormesis and ...
  • Cavalcanti, F. R., J. P. M. S. Lima, S. L. ...
  • Clover, G., H. Smith and K. Jaggard. ۱۹۹۸. The crop ...
  • Cooke, D. and R. Scott. ۱۹۹۳. The Sugar Beet Crop. ...
  • Deinlein, U., A. B. Stephan, T. Horie, W. Luo, G. ...
  • FAOSTAT, F. ۲۰۲۱. Production and Trade Statistics. In ...
  • Feizi, M., J. Fallahzade and P. Noorshargh. ۲۰۱۸. Sugar beet ...
  • Flowers, T. J. and T. D. Colmer. ۲۰۰۸. Salinity tolerance ...
  • Geissler, N., S. Hussin and H. W. Koyro. ۲۰۰۹. Interactive ...
  • Ghoulam, C., A. Foursy and K. Fares. ۲۰۰۲. Effects of ...
  • Hossain, M. S. and K. J. Dietz. ۲۰۱۶. Tuning of ...
  • Jan, S., T. Parween and T. Siddiqi. ۲۰۱۲. Effect of ...
  • Khan, K., M. Iqbal, A. Azim, B. Ahmad, F. Karim ...
  • Khayamim, S., R. Tavkol Afshari, S. Sadeghian, K. Poustini, F. ...
  • Kim, J. H., B. Y. Chung, J. S. Kim and ...
  • Kiong, A. L. P., A. G. Lai, S. Hussein and ...
  • Kumari, R. and Y. Singh. ۱۹۹۶. Effect of gamma rays ...
  • Majeed, A., Z. Muhammad, R. Ullah and H. Ali. ۲۰۱۸. ...
  • Mari, A., I. Rajpar, S. Tunio, and S. Ahmad. ۲۰۱۸. ...
  • Mashev, N., G. Vassilev and K. Ivanov. ۱۹۹۵. A study ...
  • Melgar, J., J. Syvertsen, V. Martínez and F. García-Sánchez. ۲۰۰۸. ...
  • Misra, V., A. Mall and A. Pathak. ۲۰۲۰. Sugar beet: ...
  • Munns, R. ۲۰۰۲. Comparative physiology of salt and water stress. ...
  • Munns, R. and M. Tester. ۲۰۰۸. Mechanisms of salinity tolerance. ...
  • Nepal, S., B. Ojha, A. Meador, S. Gaire and C. ...
  • Poustini, K. and A. Siosemardeh. ۲۰۰۴. Ion distribution in wheat ...
  • Rahman, A., K. Nahar, M. Hasanuzzaman and M. Fujita. ۲۰۱۶. ...
  • Roy, S. J., S. Negrão and M. Tester. ۲۰۱۴. Salt ...
  • Shrivastava, A., A. Sawnani, S. Shukla and S. Solomon. ۲۰۱۳. ...
  • Subbarao, G. V., R. M. Wheeler, L. H. Levine and ...
  • Tuteja, N. ۲۰۰۷. Mechanisms of high salinity tolerance in plants. ...
  • Wang, Y., P. Stevanato, C. Lv, R. Li and G. ...
  • نمایش کامل مراجع