ریزرخساره ها، مدل رسوبی، چینه شناسی سکانسی و دیاژنز سازند سروک در میادین نفتی X و Y واقع در فروافتادگی دزفول، جنوب غرب ایران

یکی از مهم­ترین سازندهای ایران در زاگرس که به عنوان دومین مخزن بزرگ نفتی بعد از آسماری شناخته شده است سازند کربناتی سروک می­باشد. در این پژوهش دو مقطع زیرسطحی از سازند سروک به سن آلبین پسین-تورونین پیشین در فروافتادگی دزفول مورد مطالعه قرار گرفت. مرز زیرین این سازند ناشی از کامل نبودن چاه­های حفاری شده نامشخص بوده و در راس به سازند سورگاه منتهی می شود. مطالعه مقاطع نازک خرده­ها و مغزه­های حفاری حاکی از تشکیل ریزرخساره­های این سازند در محیط لاگون، سدی و دریای باز در بخش­های داخلی، میانی و خارجی یک پلتفرم کربنات است. بر اساس مطالعات صورت گرفته در این پژوهش، سازند سروک از چهار سکانس رسوبی رده سوم به ترتیب از قاعده به طرف راس به نام­های A، B، C و D تشکیل شده که قابل انطباق با سکانس­های مطالعه شده در صفحه عربی است. به استثناء سکانس A این سازند در میادین مورد مطالعه، ناشی از حفاری ناکامل چاه­ها، سکانس­های دیگر از دسته رخساره­های تراز پیشروی و تراز بالای آب دریا تشکیل شده­اند. بر اساس پنل دوبعدی ترسیم شده از میادین مورد مطالعه در منطقه مورد مطالعه، در مجموع روند تغییر رخساره­ها و در نتیجه دسته رخساره­های رسوبی مورد مطالعه، از سمت میدان نفتی X به سمت میدان نفتی Y به صورت پیشرونده هستند. بر اساس مطالعات صورت گرفته حوضه رسوبی این سازند در زمان تشکیل آخرین سکانس (D) در مقایسه با سکانس­های دیگر از رخساره­های عمیق­تری تشکیل شده و همچنین ضخامت این سکانس رسوبی در مقایسه با دیگر سکانس­های مورد مطالعه کمتر است. مهم­ترین فرآیندهای دیاژنزی مورد مطالعه در مقاطع نازک میکروسکوپی در این سازند  شامل: سیمانی شدن: سیمان­های رورشدی هم محور، دروزی، بلوکی، هم بعد، پوئی­کیلوتاپیک است. دیگر فرآیندهای دیاژنزی عبارتند از: انحلال، به هم­ریختگی زیستی (بورینگ و باروینگ)، میکریتی شدن، تراکم، پیریتی شدن، تخلخل و دولومیتی شدن.

کلیدواژه ها:

سازند سروک ، محیط رسوبی ، چینه نگاری سکانسی ، فرآیندهای دیاژنزی ، زاگرس