تبیین اصل برائت کیفری در دادرسی عادلانه در تطبیق با رویکرد تحلیل اقتصادی حقوق

اصل برائت کیفری به عنوان یکی از اصول بنیادین حقوقی ، در نظامهای قضایی مختلف جهان جهت رعایت دادرسی عادلانه جایگاه ویژهای دارد. این اصل به معنای بی گناه بودن هر فرد تا زمان اثبات جرم او در دادگاه صالح و با رعایت تمامی ضمانت های قانونی است وتا زمانی که جرم فردی به طور قانونی ثابت نشود، باید او را بی گناه فرض کرد. در این مقاله به بررسی مفهوم، اهمیت ، مبانی و محدودیت های اصل برائت کیفری پرداخته شده است و جنبه های مختلف رعایت این اصل شامل بار اثبات اتهام، کیفیت اثبات جرمورفتار مقامات مورد بررسی قرار گرفته است . همچنین جایگاه این اصل در حقوق ایران و تطبیق آن با اسناد بین المللی حقوق بشر مورد تحلیل قرار گرفته و ادله اثباتی آن در شرع مقدس ارائه شده است . اصل برائت کیفری نه تنها از منظر حقوقی بلکه از رویکرد اقتصادی نیز قابل تحلیل است و این مقاله که به روش توصیفی تحلیلی صورت گرفته و شیوه گردآوری اطلاعات در آن بهره گیری از منابع کتابخانه ای است ، با ترکیب دیدگاههای حقوقی و اقتصادی ، به بررسی جامع اصل برائت کیفری پرداخته است . تحلیل اقتصادی حقوق با بررسی تابع سود و زیان مربوط به اجرای این اصل ، به ارزیابی کارایی و اثربخشی آن می پردازد و تلاش می کند تا به این سوال پاسخ دهد که آیا اجرای کامل این اصل از نظر رویکرد تحلیل اقتصادی حقوق توجیه پذ یر است و به دنبال تقویت این اصل بنیادین حقوقی و افزایش کارایی سیستم قضایی است . با وجود اهمیت اصل برائت کیفری در دادرسی عادلانه ، به موجب اقتضا ئات عدالت حقوقی و مصالح عمومی محدودیت ها یی نیز در قالب اماره مجرمیت وجود دارد که اعمال آن باید به صورت استثنایی و تنها در موارد ضرورت اعمال شود و با رعایت همه اصول دادرسی عادلانه همراه باشد.

کلیدواژه ها:

اصل برائت کیفری ، دادرسی عادلانه ، حقوق و اقتصاد ، تحلیل اقتصادی حقوق.