برآورد شاخص های بهره وری آب آبیاری و عملکرد زراعت پنبه در شرایط مرسوم کشاورزی شهرستان های لارستان، داراب و فسا (مطالعه موردی: استان فارس)

شناسایی و رفع موانع تولید گیاه پنبه، یکی از مهم ترین کالاهای استراتژیک، از قبیل تغییرات اقلیمی و چالش ­های خشکی و کم­آبی از یک سو و ناپایداری عملکرد و کیفیت نامناسب محصول از سوی دیگر، اهمیت توجه به تحقیقات کاربردی و انتقال دانش فنی به عرصه تولید را دو چندان کرده است. تحقیق حاضر با هدف اندازه گیری آب آبیاری، عملکرد و بهره وری آب آبیاری پنبه در شرایط مرسوم در شهرستان های لارستان، داراب و فسا در استان فارس به­اجرا درآمده است. بدین منظور ۲۰ مزرعه (۱۸ مزرعه آبیاری سطحی و ۲ مزرعه آبیاری قطره ای نواری) منتخب در شهرستان های لارستان، داراب و فسا انتخاب و  عملکرد محصول و میزان آب آبیاری در آن­ها اندازه ­گیری شد. نتایج نشان داد که میانگین شاخص های عملکرد، میزان آب آبیاری و بهره وری آب آبیاری پنبه در ۱۸ مزرعه منتخب استان که با روش سطحی آبیاری می شدند، به ترتیب برابر ۴۴۵۰ کیلوگرم بر هکتار، ۹۸۹۹ مترمکعب بر هکتار و ۰/۵ کیلوگرم بر مترمکعب به ­دست آمد. بر اساس نتایج این تحقیق، توصیه می شود از یک سو تاریخ کشت و برداشت به ترتیب ۲۰ خردادماه و اول آبان ماه رعایت گردد. از سوی دیگر با قبول ۲۰ تا ۲۵ درصد کم آبیاری تنظیم شده در دوره رشد، میزان آب آبیاری بهینه، بدون لحاظ­کردن ضریب آبشویی برای گیاه پنبه، در این مناطق با روش آبیاری سطحی بین ۹۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰ مترمکعب در هکتار در نظر گرفته شود. همچنین تاکید می شود کشاورزان پیش از کاشت پنبه، از خاک نمونه برداری کنند و طبق توصیه های کارشناسان،کوددهی بهینه را دنبال کنند.

کلیدواژه ها:

آب آبیاری ، عملکرد پنبه ، نیاز آبی ، مدیریت آبیاری