بررسی آزمایشگاهی تاثیر سرریز جانبی بر تغییرات عرضی ابعاد فرم بستر در کانال اصلی

سرریز جانبی از جمله مهمترین سازه های مورد استفاده در پروژه های کنترل سیلاب می باشند که طراحی آن ها با فرض بستر صلب برای کانال اصلی صورت می-گیرد. در صورتی که کانال اصلی دارای بستر متحرک باشد تغییرات ایجاد شده در بستر، موجب افزایش مقاومت جریان شده و در نتیجه سرریز عملکرد متفاوتی نسبت به شرایط طراحی با بستر صلب خواهد داشت، لذا ضروری است تغییرات ایجاد شده ناشی از عملکرد هیدرولیکی سرریز جانبی در ابعاد فرم بستر و تاثیر آن بر مقاومت جریان شناسایی شوند. هدف از این تحقیق، بررسی تغییرات به وجود آمده در ابعاد هندسی فرم بستر با توجه به اثر عدد فرود و نسبت انحراف جریان در حضور سرریز جانبی می باشد. به همین منظور با استفاده از یک مدل فیزیکی بر روی فلومی به عرض ۶۰ سانتیمتر، ارتفاع ۴۰ سانتیمتر و طول ۱۰ متر تعداد ۱۲ آزمایش انجام شد که در طی آن از ۳ طول تاج سرریز بمنظور بررسی سه نسبت انحراف، سه دبی جریان، شدت جریان مختلف در کانال اصلی استفاده شد. نتایج بدست آمده نشان دهنده اثر افزایشی عدد فرود و نسبت انحراف جریان بر ابعاد هندسی فرم بستر می باشد. همچنین نتایج نشان داد که حضور سرریز جانبی، اثر قابل ملاحظه ای بر تغییرات عرضی ابعاد هندسی فرم بستر داشته بطوریکه در حالت بدون سرریز، فرم بستر در مجاورت سازه شکل نگرفته درحالیکه با وجود سرریز، فرم بستر تشکیل شده و دارای طول وارتفاعی بترتیب برابر۷۰ و ۲ درصد عرض کانال اصلی خواهد شد.

کلیدواژه ها:

Side weir ، bed form dimensions ، Experimental study ، Froude Number effect ، diversion ratio ، سرریز جانبی ، ابعاد هندسی فرم بستر ، بررسی آزمایشگاهی ، تاثیر عدد فرود ، نسبت انحراف جریان