تاثیرات منفی احداث بند کمال خان بر منابع آبی منطقه ی سیستان

بند کمالخان یکی ازبندهای مهم کنترل آب در افغانستان بشمار می آید که در ولایت نیمروز و بر روی رودخانه ی هیرمند ( هلمند) قراردارد. حقابه هامون از هیرمند سالانه از طریق سیلابها تامین می شد اما با احداث سد انحرافی کمالخان در ۴ فروردین ۱۴۰۰ در ۷۰ کیلومتری مرز ایران بر بستر اصلی رودخانه هیرمند، این حقابه هم از ایران گرفته و جاری نشدن آن به سمت ایران شدت گرفت که پیامدهای اقتصادی ، زیست محیطی و اجتماعی زیادی برای ایران و همچنین شهرهای مرزی افغانستان به همراه داشته است . ۵۰ سال پیش نیز قرارداد کمیسیون دلتا، افغانستان را ملزم به تحویل سالانه ۸۲۰ میلیون مترمکعب آب به ایران کرد. ساختار ایجاد شده بر روی رودخانه هیرمند در بند کمال خان،باعث شده است که بخش زیادی از آب پشت این سد به جای ایران به سمت هامون گودزره هدایت شود. در عمل این سازه نقش انحراف آب از مسیر رودخانه هیرمند را دارد و بخش قابل توجهی از سیلابها را به رود » ب یابان« می فرستد. کارشناسان معتقدند که ساخت این سد م ی تواند اثرات منفی در تام ین حقابه های لازم برای تالاب هامون داشته باشد و همچنین توافقنامه تاریخی ایران و افغانستان برای بهره برداری از منابع آب مرزی را به چالش خواهد کشید.در این مقاله سعی گردیده است اثرات منفی ایجاد این بند بر دریاچه هامون و سایرمنابع آب ی منطقه ی سیستان مورد بررسی قرارگیرد.

کلیدواژه ها:

کمال خان ، بند ، هیرمند ، هامون ، سیستان ، حقابه ، گودزره