مبانی روادارانه ی فقه گردشگری

تلاش برای استخراج فقهی که بتواند گردشگری به معنا و با لوازم و پیامدهای امروزی را تاب آورد و با آن کنار بیاید سالیانی است که در کشور ما در جریان است اما روشن است که پرداختن به سطوح این بحث و کوشش در جهت تغییر برخی احکام جزئی و تفسیر نویی از آنها حتی اگر قرین توفیق باشد اما همواره در معرض خطر از ناحیه ی نگاه های سلفی و بنیادگرایانه است از طرف دیگر همراه ساختن اکثریتی از فقها برای دست کشیدن از مبانی فقهی سنتی بدون معرفی جایگزینی که دینداران و عالمان دینی آن را یپسندند نهایتا به ارائه ی راه حل های موقت و مصلحتی خواهد انجامید و دولت مستعجل خواهد بود. چنان جایگزینی البته از درون خود فقه بیرون نخواهد آمد زیرا ظرفیت فقه برای خلق رویکردی کمابیش متفاوت به این موضوع اجمالا شناخته شده است و طرحی نو در افکندن برای خلق ظرفیتی نو در فقه سنتی قاعدتا مورد اقبال دینداران سنتی نخواهد بود. در واقع راه حل را می بایستی با تحلیلی برون فقهی و با بازاندیشی در بنیان های الهیاتی فقه در عرصه ی نجات از منظری شمول گرایانه جستجو کرد. از این منظر نگاه و تعامل ما به اصحاب ادیان و مذاهب دیگر بصورت بنیادین با آن چیزی که در تا کنون در بستر فقهی شکل گرفته است تفاوت پیدا خواهد کرد و بسیاری از معضل های فقهی معطوف به حضور گردشگران خارجی در سرزمین های اسلامی و اماکن مذهبی سالبه به انتفای موضوع خواهند بود.

کلیدواژه ها:

گردشگری ، فقه ، انحصارگرایی ، رواداری