بررسی ملاحظات فرهنگی، اجتماعی و زیستی بدن در رمان تخم شر

مقوله بدن و مفهوم بدنمندی جزء آن دست مسائلی است که در سالیان اخیر مورد توجه پژوهشگران و محققان حوزه های مختلف همچون جامعه شناسی، انسان شناسی، فلسفه و مطالعات فرهنگی و ادبی قرار گرفته است. این اصل که انسان در طول تاریخ همواره در موقعیت های بدنمند واقع شده است و همچنین این حقیقت که بدن انسان صرفا در هستی زیست شناختی خلاصه نمی شود و به تناسب موقعیت ها و وضعیت های مختلف، از سویه های برساختی و جامعه شناسانه نیز برخوردار است، باعث اهمیت پرسش هایی از این دست شده است که افراد چگونه می توانند میان بدن زیستی، هویت فردی و ساختارهای جمعی ارتباط برقرار سازند؟ و اینکه تاثیر روابط قدرت بر شکل دهی تصویر افراد از بدن شان چیست؟ یا اینکه چه ارتباطی میان الگوهای جنسیتی القاشده از سوی نیروهای فرهنگی با تلقی جنس مذکر و مونث از بدن شان وجود دارد؟ بلقیس سلیمانی، نویسنده نام آشنای معاصر، ازجمله خالقان آثار داستانی فارسی است که در رمان های خود به موضوعات و مفاهیم جدید فرهنگی و اجتماعی می پردازد. او در رمان تخم شر - که به تشریح دغدغه ها و مسائل نسل جدید طبقه متوسط بعد از انقلاب طی روایتی جذاب و پرکشش اختصاص دارد- تلاش کرده است تا موضوع بدن و جلوه های زیستی و اجتماعی آن را مورد توجه قرار دهد. در این پژوهش که به شیوه توصیفی- تحلیلی به نگارش درآمده است، تلاش شده تا با محوریت دوگانه بدن طبیعی و بدن اجتماعی، شواهد مربوط به این مقوله، در کنش های روایی و گفت وگوهای متن، بررسی و تحلیل گردد. نتایج نشان می دهد که نویسنده در بعد زیستی بیشتر بر مسئله زبان بدن و موضوع بدن آگاهی سوژه ها و در بعد اجتماعی به تحلیل انتقادی تاثیر روابط قدرت و فرهنگ مردمحور بر شکل دهی به تلقی جنسیت زده از بدن زنانه پرداخته است.

کلیدواژه ها:

جامعه شناسی بدن ، زبان بدن ، بدن مندی ، رمان تخم شر