بلاغت تشبیه با رویکرد بوم گرایانه(مطالعه موردی: رمان سایه ملخ)

سایه ملخ از جمله  رمانهای واقعگرای حوزه ادبیات دفاع مقدس است که ماجراهای آن در محیطی روستایی اتفاق افتاده است. وقایع این داستان در بیانی تشبیهی و زبانی محسوس و ملموس به تصویر کشیده شده است. نقش بلاغی تشبیه در این داستان علاوه بر خلق زیبایی­های تصویری و زبانی، انتقال نوع نگاه و حس روستانشینان به طبیعت و عناصر آن است. بررسی فرمالیستی و بلاغی این اثر که با روش توصیفی- تحلیلی و با رویکردی بومگرایانه صورت گرفته است، نشان می­دهد که بیشتر تشبیه­های این داستان  ناظر بر تجربه زیسته راوی دردل  طبیعت و رابطه مبتنی بر دو عنصر لذت و ترس است. رابطه لذت بخش انسان از طبیعت در فضایی آرام، روشن و مانوس شکل می­گیرد و از سوی دیگر رابطه مبتنی بر ترس شامل  سه گونه ترس از گرسنه ماندن، شکار شدن و تاریکی با تصاویر گوناگون در تشبیهات این داستان متجلی شده است که البته این ترسها بر نوع رفتار شخصیت­های داستان نسبت به محیط زیست تاثیرگذاشته است. بی شک تشبیه­های محیط زیستی در این رمان در خلق فضاها، شخصیت­پردازی­ها، ایجاد گفتمان زیست محیطی، فراخواندن محیط زیست به کانون توجه و جلوگیری از محو شدن آن، نقش اساسی داشته است.

کلیدواژه ها:

ecology ، rhetoric ، simile ، Sayeh Malakh. ، بوم گرایی ، بلاغت ، تشبیه ، سایه ملخ.