راهپیمائی اربعین نمادی از شکل گیری هویت جمعی مسلمانان

راهپیمائی اربعین با تجمع میلیون­ها نفر درکشور عراق برگزار می شود و هر ساله به جمعیت آن افزوده می شود. ملیت­های مختلف از نژاد و زبان­های متفاوت اعم از شیعه وسنی و حتی پیروان سایر ادیان نیز در این مراسم حضور دارند. این افراد با هویت­های ملی، قومی، فردی و اجتماعی متفاوت ولی به شکل منسجم و متحد در این راهپیمائی شرکت می­کنند. چه دلایلی می­تواند؛ این جمعیت انبوه و میلیونی را چنان منسجم و هماهنگ کند که افراد ، علی­رغم داشتن هویت فردی، ملی و اجتماعی متفاوت، همگی تحت لوای یک پرچم جمع شوند؟ آیا ابعاد مختلف پیاده روی اربعین، موجب شکل گیری هویت جمعی در بین راهپیمایان شده است؟ برای پاسخ به این سوالات، تحقیقی با روش کمی انجام شده است. این پیمایش شامل ۴۲۴  نفر از شرکت کنندگان در این مراسم، اعم از ایرانی، عراقی و سایرکشورهاست که به صورت اتفاقی انتخاب شده اند. یافته ­­­­ها به روشنی حاکی است که راهپیمایی اربعین به عنوان یک پدیده برآمده از مذهب شیعه، در عین تجلی دینی، دارای کارکرد سیاسی نیز هست؛ به گونه­ای که نتایج نشان می­دهد؛  بین بعد سیاسی و بین المللی راهپیمایی اربعین و شکل گیری هویت جمعی بین راهپیمایان رابطه معنی­داری وجود دارد. بیش از ۸۰ درصد از پاسخگویان به هویت جمعی شکل گرفته در اربعین بیش از هویت فردی و ملی خود اعتقاد دارند و راهپیمائی را عامل وحدت و همگرائی مسلمانان می­دانند. عدم تفاوت فقیر و غنی و نژاد و ملیت، همبستگی، وحدت و بیداری اسلامی و تحت لوای حسینی بودن، برخی از ویژگی­های این هویت جمعی است.

کلیدواژه ها:

پیاده روی اربعین ، ابعاد سیاسی و بین المللی ، هویت جمعی ، همبستگی مسلمانان