بررسی شیوه های تصویرسازی کارگزاران اجتماعی در زبان اخبار (تحلیل گفتمان انتقادی با عنایت به مولفه های جامعه شناختی معنایی)

تحلیل گفتمان انتقادی، آن جنبه از علم زبانشناسی است که با پرده برداری از عناصر زیرین زبان جنبه های پنهان آن را عیان می سازد و نشان می دهد که چگونه با استفاده از عناصر زبانی و ساختارهای گفتمان مدار مختلف می توان حقایق را به اشکال مختلف به تصویر کشید، بر فکر و اندیشه افراد و شیوه برداشت آنها از مسائل اجتماعی تاثیر گذاشت و در واقع نگرش آنان را به واقعیات جهان، تحت کنترل درآورد. مقاله حاضر کوششی برای تعریف و تبیین شیوه های تصویرسازی کارگزاران اجتماعی در گفتمان اخبار تلقی می شود. به این منظور با عنایت به مولفه های جامعه شناختی معنایی در الگوی ون لیوون (۱۹۹۶)، تحلیل گفتمان اخبار شبکه یک و سه سیما به لحاظبکارگیری ساختارهای گفتمان مدار، هدف این تحقیق واقع شده است. بنابراین به منظور دستیابی به این هدف، گفتمان دو شبکه، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج بدست آمده نشان می دهد که در اخبار، مولفه های جامعه شناختی معنایی مانند حذف، اظهار، منفعل سازی،تشخص بخشی، تشخص زدایی، نامشخص سازی، پیوند زدن، تفکیک کردن، نام دهی، جنس ارجاعی و غیره قابل تبیین و کشف است؛ و مولفه های جامعهشناختی معنایی ون لیوون کارآیی قابل توجهی در تحلیل اخبار دارد.

کلیدواژه ها:

تحلیل گفتمان انتقادی ، تصویرسازی کارگزاران اجتماعی ، ساختارهای گفتمانمدار ، مولفه های جامعه شناختی معنایی