اثر حشرهکش های توصیه شده علیه آفات گندم روی جمعیت کفشدوزک هفت نقطه ای و پیامد آن در کاهش تنوع زیستی

حشرهکش ها در امنیت غذایی نقشی پیچیده دارند. این ترکیبات از یک سو سبب افزایش کمیت و کیفیت محصولات کشاورزی و از سوی دیگر با بر هم زدن تعادل در زیست بومها سبب تهدید تنوع زیستی و امنیت غذایی می شوند. مزارع گندم هر ساله به منظور مدیریت آفات مختلف مورد سم پاشی قرار می گیرند. اثر حشره کش ها بر موجودات غیرهدف مانند حشرات گرده-افشان و دشمنان طبیعی می تواند تنوع زیستی را تحت تاثیر قرار دهد. در پژوهش حاضر اثر چند حشره کش توصیه شده علیه آفات گندم روی کفشدوزک هفت نقطه ای Coccinella septempunctata که از شکارگرهای مهم در مزارع گندم می باشد، بررسی شد. آزمایش در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تیمار و چهار تکرار در شرایط مزرعه اجرا شد. تیمارها شامل حشرهکش فسفره فنیتروتیون (۱ در هزار)، حشره کش پایریتروئیدی دلتامترین (۳/۰ در هزار) و شاهد (آب پاشی ) بودند. شمارش در چهار نوبت شامل ۱ روز قبل و ۳، ۷ و ۱۴ روز بعد از محلولپاشی انجام شد. اثرات تیمارهای مختلف روی مرحله لاروی کفشدوزک هفت نقطه ای بررسی شد. بر مبنای نتایج ، درروزهای سوم، هفتم و چهاردهم پس از محلولپاشی ، به ترتیب فنیتروتیون سبب ۷۰/۶۷، ۰۱/۲۵ و ۷۶/۱۷ درصد و دلتامترین سبب ۱۰۰، ۳۵/۸۹ و ۴۴/۸۳ درصد کاهش جمعیت لاروهای کفشدوزک شدند. فنیتروتیون در روز سوم کمی زیانآور و در روزهای هفتم و چهاردهم بی ضرر بود. دلتامترین در روز سوم زیانآور و در روزهای بعدی برای کفشدوزک هفت نقطه ای نسبتا زیانآور بود. بنابراین لازم است از مصرف دلتامترین در زمان اوج جمعیت کفشدوزک هفت نقطه ای اجتناب شود تا ضمن حفاظت از این شکارگر مهم ، از تنوع زیستی در مزارع گندم نیز حمایت شود.

کلیدواژه ها:

دلتامترین ، فنیتروتیون ، دشمنان طبیعی ، شکارگرهای عمومی ، کنترل بیولوژیک ، مهار زیستی