اثر مقابل درآمد و نابرابری درآمد با آلودگی محیط زیست در استان های ایران

در این پژوهش، دو الگو برای بررسی اثر مقابل درآمد و نابرابری درآمد با آلودگی محیط زیست در استان های ایران در سال های ۱۳۹۹-۱۳۹۳ و با استفاده از روش حداقل مربعات تعمیم یافته تبیین شده است. نتایج آزمون علیت گرنجر پانل نشان می دهد که علیت یکطرفه از نابرابری درآمد به آلودگی محیط زیست وجود دارد. بنابر نتایج الگوی اول، نابرابری درآمد بر شاخص آلودگی اثر مثبت و معنادار دارد؛ به این معنی که با افزایش ۱ واحد نابرابری، میزان کل آلودگی (انتشار CO۲) ۵۸۷۶۲۳۲ واحد افزایش می-یابد. متغیرهای GDP سرانه و توان دوم GDP سرانه از لحاظ آماری تاثیر معناداری بر انتشار CO۲ ندارند؛ بدین ترتیب، در دوره زمانی مورد بررسی فرضیه کوزنتس محیط زیستی در استان های ایران مورد تایید نیست. علاوه براین، آموزش و شدت انرژی اثر منفی و معنی دار و ساختار صنعت تاثیر مثبت و معنی دار بر آلودگی محیط زیست دارند. بنابر نتایج الگوی دوم، میزان انتشار CO۲ تاثیر معنی داری بر شاخص نابرابری ندارد. علاوه براین، متغیر GDP سرانه از لحاظ آماری تاثیر منفی و معناداری بر شاخص نابرابری دارد؛ به این معنی که با افزایش ۱ واحدی GDP (درآمد) سرانه، نابرابری ۰۵۹۲/۰- واحد کاهش می یابد. از طرفی، توان دوم GDP سرانه تاثیر مثبت و معناداری بر نابرابری درآمد دارد. بنابراین، فرضیه کوزنتس در ایران مورد تایید نیست. علاوه براین، آموزش و بودجه حفاظت از محیط زیست تاثیر مثبت و معنی دار بر نابرابری درآمد دارند درحالی که ، بیکاری و مالیات بر نابرابری درآمد تاثیر معنی دار ندارند.

کلیدواژه ها:

نابرابری درآمدی ، آلودگی محیط زیست ، داده های پانل (ترکیبی) ، استان های ایران ، حداقل مربعات تعمیم یافته