تدوین و اعتبار یابی الگوی سازگاری سالمندان

مقدمه: هدف سالمندی مرحله ای طبیعی از رشد انسان است که در ادامه مراحل رشد قرار دارد و به عنوان مرحله نهایی رشد افراد در نظر گرفته می شود که با دیگر مراحل زندگی تفاوت بسیاری دارد. ادامه رشد در این دوره منوط به توجه و بازنگری در شیوه های زندگی و استمرار نقش های پیشین و معنابخشی به زندگی است. در این دوره فرد با کمبودهایی نظیر فوت همسر، مشکلات خانواگی، بازنشستگی، ضعف قوای روانی و جسمانی، ازدست دادن نقش ها و حضور فعال نداشتن در جامعه روبه رو می شود. این عوامل می تواند باعث سازگاری ضعیف این گروه شود. پژوهش حاضر با هدف تدوین و طراحی الگوی سازگاری در سالمندان انجام شد. روش کار: روش این پژوهش به صورت کیفی با نرم افزار MAXQDA انجام شد. جامعه آماری این پژوهش شامل صاحب نظران و خبرگان دانشگاهی (متخصصان روانشناسی و علوم تربیتی) و همچنین افرادی که دارای مطالعات تخصصی و پژوهشی در این حوزه هستند، بود که با توجه به اصل اشباع ۱۰ نفر از آنان به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از مصاحبه های نیمه ساختاریافته استفاده شد. در تجزیه وتحلیل داده ها در بخش کیفی از کدگذاری و تحلیل مضمون استفاده شد و پس از استخراج مولفه های سازگاری سالمندان، برنامه مداخله ی الگوی سازگاری سالمندان طراحی و تدوین گردید. یافته ها: نتایج نشان داد که از میان ۲۲ شاخص (گویه) موجود، ۹ مولفه اصلی شناسایی شد. ازجمله مولفه های تن آرامی، آگاهی از خویشتن موجود، مقابله باتجربه های آسیب زا، اعتماد بین فردی، پذیرش خود، ایفا کردن نقش خود نسبت به دیگران، خود گویی مثبت، اراده به اقدام و عمل گرایی و انعطاف پذیری بود. نتیجه گیری: نتایج این پژوهش نشان داد عواملی نظیر عامل های یادشده از مولفه های اثرگذار سازگاری در سالمندان هستند. بنابراین می توان از مداخله تدوین شده جهت افزایش سازگاری سالمندان به وسیله متخصصان در خانه های سالمندان استفاده نمود.

کلیدواژه ها:

adjustment ، elderly ، model ، الگو ، سازگاری ، سالمند