اثر تزریق آسپرومازین به همراه ترکیب مولتی ویتامین و اسیدهای آمینه بر بازده تولیدمثلی، تغییرات هماتولوژیکی و بیوشیمیایی خون و تنش اکسیداتیو ناشی از تلقیح مصنوعی به روش لاپاراسکوپی در گوسفند

آسپرومازین یک داروی آرام بخش است که معمولا در حیوانات مزرعه­ای برای کمک به کاهش اضطراب و تنش استفاده می­شود. همچنین، مکمل­های حاوی ترکیبی از انواع ویتامین­ها و اسیدهای آمینه نیز می­توانند علاوه بر حمایت از سلامت کلی حیوان، به کاهش اثرات منفی تنش کمک نمایند. مطالعات کمی در مورد استفاده از ترکیب آسپرومازین به همراه ترکیب مولتی ویتامین و اسیدهای آمینه بر کاهش اثرات تنش القا شده هنگام انجام تلقیح مصنوعی به روش لاپاراسکوپی در گوسفند وجود دارد. بنابراین، هدف از این پژوهش، بررسی اثر تزریق آسپرومازین به همراه یک مکمل تجاری حاوی ترکیبی از ویتامین­­­ها و اسیدهای آمینه (مولتی­آمینوجکت) بر بازده تولیدمثلی، تغییرات هماتولوژیکی و بیوشیمیایی خون و تنش اکسیداتیو ناشی از تلقیح مصنوعی به روش لاپاراسکوپی در گوسفند بود. پنجاه راس میش غیر آبستن نژاد افشار با سن ۳-۴ سال، وزن زنده ۲۴/۵±۷۵/۵۷ کیلوگرم و نمره بدنی حدود ۴-۵/۳ توسط اسفنج حاوی فلوجستون استات و هورمون eCG همزمان شدند. برای این منظور، اسفنج به مدت ۱۴ روز در واژن میش­ها قرار داده شد. در روز خارج­سازی اسفنج به هر راس دام ۵۰۰ واحد بین المللی eCG تزریق شد. میش­ها هنگام خارج­سازی اسفنج به دو گروه ۲۵ راسی تقسیم و ۵۴ ساعت پس از خارج­سازی اسفنج، تحت تاثیر تنش تلقیح مصنوعی به روش لاپاراسکوپی قرار گرفتند. به میش­های گروه اول (شاهد) فقط سرم فیزیولوژی تزریق شد. به میش­های گروه دوم هنگام خارج­سازی اسفنج، ۱۰ میلی­لیتر مکمل مولتی­آمینوجکت (عضلانی) تزریق شد. همچنین، هر حیوان ۲۰ دقیقه قبل از لاپاراسکوپی علاوه بر مولتی آمینوجکت، ۰۸۳۴/۰میلی­گرم آسپرومازین به ازای هر کیلوگرم وزن زنده (داخل­رگی) نیز دریافت کرد. تغییرات غلظت کوتیزول پلاسما و کینتیک آن از ۲۰ دقیقه قبل از انجام لاپاراسکوپی تا ۱۸۰ دقیقه بعد از آن اندازه­گیری شد. تغییرات هماتولوژیکی و بیوشیمیایی و وضعیت آنتی­اکسیدانی پلاسما قبل و بعد از لاپاراسکوپی در خون وداجی ارزیابی و میزان آبستنی در ۴۵ روزگی تعیین شد. غلظت کورتیزول ۲۰ دقیقه پس از لاپاراسکوپی به طور معنی­داری نسبت به غلظت پایه افزایش یافت. متعاقب پاسخ کورتیزول، تعداد گلبول­های سفید خونی و غلظت مالون­دی­آلدهید پلاسما افزایش و هماتوکریت، هموگلوبین و توان آنتی­اکسیدانی کل کاهش یافت، اما غلظت پروتئین­های پلاسما تغییر نکرد. میزان آبستنی تحت تاثیر تیمار قرار نگرفت، اما پروتئین­ پلاسما افزایش و آنزیم آسپارتات آمینوتراسفراز را کاهش داد. به طور کلی، تزریق آسپرومازین به همراه مکمل تجاری مولتی­آمینوجکت هنگام تلقیح مصنوعی به روش لاپاراسکوپی تاثیری بر نتیجه باروری و بهبود وضعیت آنتی­اکسیدانی پس از لاپاراسکوپی ندارد، اما با کاهش غلظت پلاسمایی آنزیم آسپارتات آمینوترانسفراز، شدت آسیب بافتی را کاهش و با افزایش غلظت گلبولین پلاسما سامانه ایمنی حیوان را تقویت می­کند.

کلیدواژه ها:

آسپرومازین ، تنش ، کورتیزول ، مولتی آمینوجکت ، وضعیت آنتی اکسیدانی