مرور نظام مند روش «پس نگری» در حوزه مطالعات آینده

آیندهنگری یکی از ابزارهای مناسب برای حرکت بر روی موج های عدم قطعیت است و انتخاب روش مناسب از مهم ترین نکاتی است که برای موفقیت آیندهنگری لازم است. یکی از راه های دسترسی به نتایج بهتر در آیندهنگری، در اختیار داشتن تصویر روشن از روش های مختلف و آگاهی از بهکارگیری آنها در پروژه های پیشین است. از دهه ۱۹۹۰ تاکنون روش های متعددی برای انجام پروژه های آیندهنگری ارائه و در سطوح مختلف به کار گرفته شدهاند. با اینوجود، بسیاری از آنها با شکست مواجه شده یا دچار مشکلات و نقایص بسیاری هستند و به دلیل پویایی های آینده نگری، مجموعه مشخصی از فرایند استفاده از آنها در دسترس نیست. بی تردید پس نگری یکی از روشهای بسیار موثر در آینده پژوهی به ویژه برای رقم زدن آینده های بلندمدت مورد انتظار بوده و در طبقه سناریوها قرار می گیرد. این روش از اوایل دهه ۷۰ میلادی به طور رسمی مطرح شد و در سال های اخیر راه خود را به مقوله توسعه پایدار باز کرده است. هدف از این پژوهش تبیین تعاریف، مولفه ها و ساختار روش پس نگری، و ارائه جمع بندی یکپارچه ای از نتایج پژوهش های انجام شده و ایجاد تصویری روشن از کاربرد روش پس نگری و کمک به فهم بهتر از نحوه به کار بستن آن در موضوعات مختلف آینده پژوهی می باشد. بدین منظور، مرور نظاممند بر روی مقالات منتشرشده در پایگاه های اینترنتی از جمله داده: ساینس دایرکت، اسکوپوس و امرالد انجام شده است و پس از غربال در مراحل مختلف، نزدیک به ۲۰مقاله مورد مطالعه عمیق قرار گرفته و تحلیل شدند.

کلیدواژه ها:

آینده پژوهی ، مرور نظام مند ، پس نگری ، آینده نگری