نقش ژنهای ERF و ACO در پاسخ کتان به تنش غرقاب

سال انتشار: 1403
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 302

فایل این مقاله در 13 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_GPB-1-1_004

تاریخ نمایه سازی: 5 شهریور 1403

چکیده مقاله:

هدف: کتان به ­دلیل کاربردهای چندمنظوره جایگاه قابل توجهی در بین گیاهان دارد. در صنایع مختلفی از جمله تولید روغن و مصارف دارویی استفاده می ­شود. لذا یک گیاه دارویی و صنعتی با ارزش به ­شمار می ­رود. گیاه کتان در برابر عوامل تنش ­زای محیطی آسیب­ پذیر است. در میان این عوامل تنش ­زا، تنش غرقابی به­ عنوان یک تهدید برجسته به ­شمار می­ آید. تنش غرقاب ناشی از آب اضافی در خاک که اکسیژن رسانی به ریشه گیاهان را محدود می ­کند، فرآیندهای متابولیک طبیعی را مختل می ­کند و به گیاهان آسیب می ­رساند. درک اساس ژنتیکی پاسخ کتان به تنش غرقابی بسیار مهم است. مطالعات اخیر ژن­ های خاص و مسیرهای متابولیکی درگیر در این پاسخ را روشن کرده است. ژن­ های ERF (فاکتور پاسخ اتیلن) و ACO (۱-آمینو سیکلوپروپان-۱-کربوکسیلات اکسیداز) نقش اساسی در تنظیم پاسخ ­های تنش، از جمله تنش غرقابی دارند.مواد و روش ها: در این مطالعه دو ژنوتیپ کتان (حساس و متحمل) در شرایط کنترل­ شده و در خاک اشباع از آب (بیشتر از ظرفیت مزرعه ای خاک) رشد کردند. نمونه­ ها در فواصل زمانی مختلف (صفر، ۱۲، ۲۴، ۷۲ ساعت و هفت روز) پس از شروع غرقاب جمع­ آوری شد.نتایج: الگوهای بیان ژن پاسخ­ های متمایزی را بین ژنوتیپ ­ها نشان داد. ژن ERF در ژنوتیپ حساس نوسانات بیشتری نشان می دهد احتمالا ژنوتیپ حساس درجه بالاتری از تنش را تجربه می کند. از سوی دیگر، ژن ACO در دو ژنوتیپ نمونه برداری شده الگوهای بیان متفاوتی دارد.نتیجه گیری: این تفاوت ها نشان دهنده استراتژی های مختلف مدیریت سطوح اتیلن تحت تنش غرقابی در این ژنوتیپ ها است. همچنین، تنظیم بیان ACO در ژنوتیپ ها نشان دهنده تنظیم کنترل شده تر و بالقوه سودمندتر برای تنش غرقابی طولانی مدت است. اتیلن می تواند به عنوان یک هورمون حیاتی در پاسخ به تنش گیاهی تاثیر به­ سزایی داشته باشد.

نویسندگان

زهرا بهزادی

دانش آموخته دکتری، گروه ژنتیک و بهنژادی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.

حمید نجفی زرینی

دانشیار، گروه ژنتیک و بهنژادی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.

غلامعلی رنجبر

دانشیار، گروه ژنتیک و بهنژادی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.

علی پاکدین پاریزی

استادیار، پژوهشکده ژنتیک و زیست‎فناوری کشاورزی طبرستان، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.