مقایسه سمیت آفت کش های گیاهی و شیمیایی علیه مرحله بالغ کنه تارتن دولکه ای (Tetranychus urticae Koch) در شرایط آزمایشگاهی

کنه تارتن دولکه ای ، Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae) از آفت اقتصادی مهم و یکی از مخربترین آفات گیاهخوار مکنده برای بسیاری از محصولات زراعی و گلخانه ای در جهان و ایران می باشد. با توجه به توسعه مقاومت به آفت کش های شیمیایی متداول در این آفت ، این تحقیق با هدف ارزیابی و مقایسه اثرات کنه کشی چند آفت کش گیاهی و شیمیایی روی مرحله بالغ کنه تارتن دولکه ای (T. urticae) در شرایط آزمایشگاهی انجام شد. آزمایشات زیست سنجی با ترکیبات مختلف شامل پالیزین ، تنداکسیر، نیکووار، دایابون (به عنوان آفت کش های گیاهی )، روغن معدنی و کنه کش های شیمیایی اسپیرومسیفن و بی فنازیت در شرایط به روش غوطه وری اجرا شد . با توجه به نتایج ، در ۲۴ ساعت پس از تیمار، بیشترین و کمترین سمیت روی کنه های بالغ به ترتیب مربوط به آفت کش شیمیایی اسپیرومسیفن با ۵۰LC برابر با ۳۹/۴۴ پی پی ام و آفت کش گیاهی دایابون با ۵۰LC برابر با ۸۱۶۳ پی پی ام بود. بعد از کنه کش شیمیایی اسپیرومسیفن ، بیشترین سمیت و به عبارتی کمترین ۵۰LC به ترتیب برای بی فنازیت ، تنداکسیر، پالیزین ، روغن معدنی و نیکووار با مقادیر ۹۶/۱۴۰، ۲۵۶۶، ۳۲۵۲، ۳۹۶۹ و ۵۳۱۳ پی پی ام برآورد گردید. نتایج تجزیه واریانس مقایسه آفت کش های گیاهی و شیمیایی ۲۴، ۴۸ و ۷۲ ساعت پس از تیمار نشان دهنده وجود اختلاف معنی داری بین آنها از نظر میزان مرگو میر ایجاد شده در کنه های بالغ تارتن در سطح احتمال یک درصد بود. براساس نتایج مقایسه میانگین ، بیشترین و کمترین میزان مرگومیر کنه های بالغ آفت در ۷۲ ساعت پس از تیمار به ترتیب برای کنه کش شیمیایی بی فنازیت ، نیکووار، روغن معدنی ، تنداکسیر، اسپیرومسیفن ، دایابون و پالیزین با میانگین های ۶۰/۸۳، ۸۰/ ۷۸، ۸۰/۷۴، ۰۰/ ۷۲، ۸۰/۶۶، ۰۰/۶۶ و ۶۰/۵۹ درصد محاسبه شد. یافته های تحقیق حاضر نشان داد که آفت کش های گیاهی تنداکسیر، نیکووار، دایابون و پالیزین و ترکیب کم خطر روغن معدنی تاثیر قابل توجه و امیدوارکننده ای در مقایسه با کنه کش های شیمیایی بی فنازیت و اسپیرومسیفن بر کنه های تارتن دولکه ای بالغ داشتند.

کلیدواژه ها:

کنه تارتن دولکه ای ، آفت کش های گیاهی ، روغن معدنی ، زیست سنجی ، مدیریت تلفیقی آفات