مطالعه فراساختاری اشکال آپوپتوتیک سلول های دیواره لوله های اسپرم ساز بافت بیضه وتغییرات هورمون های گنادوتروپین LH,FSH) )،تستوسترون و دی هیدروتستوستروندرموش صحرایی بالغ تیمار شده باسرترالین

زمینه وهدف :داروی ضدافسردگی سرترالین علیرغم کاربرد گسترده دارای اثرات جانبی برقسمت های مختلف بدن ازجمله سیستم آندوکرینی است.مطالعه کمی درارتباط با تغییرات فراساختاری سلول های زایا مردانه به دنبال تجویز سرترالین (داروی ضدافسردگی )وجود دارد.هدف از مطالعه حاضر ،بررسی تغییرات فراساختاری اشکال آپوپتوتیک سلول های زایای موش نر به دنبال تیمار با دوزهای مختلف سرترالین وتغییرات هورمونی محور هیپوفیز -بیضه می باشد.روش بررسی : این تحقیق به صورت تجربی برروی ۴۰سرموش صحرایی نر بالغ نژاد ویستاردرقالب ۴گروه ۱۰تایی انجام شدگروه کنترل هیچ تیمار دارویی برروی آن صورت نگرفت .گروه شاهدروزانه ۲ میلی لیتر آب مقطر به عنوان حلال دارو دریافت کرد .گروه های تجربی مقادیر ۵۰ mg/kgو۱۰داروی سرترالین به صورت خوراکی دریافت کردند. پس از ۲۱روز بیضه ها در همه گروه ها تشریح شد و جهت مطالعه آپوپتوز با کمک میکروسکوپ الکترونی انتقالی TEM تحت بررسی قرار گرفت .همچنین ازتمام گروه های آزمایش خون گیری به عمل آمد وغلظت سرمی هورمون های LH،FSHتستوسترون ودی هیدروتستوسترون بااستفاده ازروش رادیوایمونواسی ( RIA )اندازه گیری شد .همچنین مطالعه فراساختاری لوله های اسپرم ساز دربافت بیضه گروه های تحت مطالعه انجام شد . یافته ها با روش آماری ANOVAو با استفاده از نرم افزار آماری SPSSبا یکدیگر مورد مقایسه قرار گرفتند p<۰.۰۵ .به عنوان سطح معنی داری در نظر گرفته شد.نتایج: میزان هورمون های LH،FSH ،تستوسترون ودی هیدروتستوسترون درگروه های تجربی دریافت کننده ۱۰, ۵۰ mg/kg سرترالین کاهش معنی داری نسبت به گروه های کنترل وشاهدنشان داد. تزریق سرترالین اشکال فراساختاری آپوپتوز را در همه گروه ها القا کرد. تغییراتی مانند هیپرکروم شدن کناری هسته سلول های زایا به خصوص اسپرماتوگونیها،تغییر شکل هسته سلول های زایا ،چروکیدگی سلولی واجسام آپوپتوتیک در سلول های سرتولی کاهش حجم شبکه آندوپلاسمی ،تغییر شکل میتوکندری (به شکل غیرطبیعی ،حلقوی )،افزایش واکوئل های چربی درسلول های سرتولی واختلال در اتصال بین سلولی در سلول های اسپرماتوگونی درگروه های دریافت کننده ۵۰ mg/kg و۱۰ سرترالین با مشاهده شد.نتیجه گیری:داروی سرترالین باکاهش غلظت سرمی هورمون های LH،FSH ،تستوسترون ودی هیدروتستوسترون ونیز ایجاد تغییرات فراساختاری درسطح اندامک سلولی بافت بیضه ،می تواند اختلالات تولیدمثلی جنسی ایجاد نماید.

کلیدواژه ها:

سرترالین ، گنادوتروپین ، تستوسترون ، دی هیدروتستوسترون ، سلول های زایا ، آپوپتوز ، اسپرماتوژنز ، بیضه رت