ارزیابی سرمایه اجتماعی و تاثیر آن در ارتقاء کیفیت محیط های شهری (مطالعه موردی: شهر بابلسر)

گسترش شهرنشینی و شکل­گیری نیازهای جدید، برنامه­ریزی را از نگاهی فیزیکی- کالبدی به سمت توجه بر جنبه­های اجتماعی زندگی شهری معطوف نموده است. تحت تاثیر این نیازها و آگاهی­های جدید مفاهیم نوینی در قلمرو برنامه­ریزی و توسعه شهری مطرح شده است. سرمایه اجتماعی یکی از موضوعاتی است که ایجاد، حفظ و غنا بخشی به آن از اهداف اصلی توسعه شهری پایدار به شمار می­رود. مقاله پیش رو بررسی رابطه بین سرمایه اجتماعی و کیفیت محیط شهری در بابلسر را مورد توجه قرار داده است. برای سنجش سرمایه اجتماعی از ۶ مولفه و ۲۰ گویه و برای کیفیت محیط از ۷ مولفه و ۲۶ گویه استفاده شده است. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی مبتنی بر استفاده از پرسشنامه است. حجم نمونه ۳۱۰ نفر از سرپرستان خانوارهای شهری است. برای سنجش و ارزیابی متغیرهای مورد مطالعه از نرم­افزار SPSS و روش­های آماری t تک نمونه­ای، ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان می­دهد که از دید جامعه نمونه، سرمایه اجتماعی در شهر بابلسر از نظر امنیت اجتماعی، تعامل­پذیری، هنجارگرایی و مسئولیت­پذیری در وضعیت مطلوبی قرار دارد. همچنین رابطه مستقیم و معناداری در سطح ۰.۰۱ اطمینان میان دو متغیر سرمایه اجتماعی و کیفیت محیط وجود دارد، به طوری­که در حدود ۴۶ درصد از تغییرات مربوط به کیفیت محیط توسط مولفه­های سرمایه اجتماعی تبیین می­شود. افزایش میزان سرمایه اجتماعی به خصوص در شکل بین گروهی آن، با افزایش کیفیت محیط، توسعه اقتصادی، اجتماعی و سیاسی و دیگر پیامدهای مثبت همراه است.

کلیدواژه ها:

سرمایه اجتماعی ، اعتماد اجتماعی ، هنجارگرایی ، کیفیت محیط ، بابلسر