بازالت های آلکالن کرتاسه پسین منطقه تالش: پیامدی از تحولات تکتونیکی حاشیه قاره ای جنوب اوراسیا (البرز غربی)

سال انتشار: 1400
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 79

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_GNF-7-1_003

تاریخ نمایه سازی: 4 دی 1402

چکیده مقاله:

بازالت های آلکالن منطقه تالش همراه با سایر واحدهای رسوبی کرتاسه بالایی در البرز غربی (شمال ایران) برونزد دارند.  کانی های اصلی این سنگ ها شامل کلینوپیروکسن، پلاژیوکلاز± آلکالی فلدسپار است. از لحاظ ژئوشیمیایی،  مقادیر بالای TiO۲ (wt. % ۹۶/۲- ۶۸/۱) ، K۲O+ Na۲O (wt. % ۰۶/۹- ۰۹/۳) و نسبت (La/Yb) N (۳۹/۲۳- ۳۰/۱۰) و همچنین Nb/Y>۱ (۹/۳- ۵۱/۱) سازگار با ترکیب آلکالن نمونه هاست. از طرفی در نمودارهای چندعنصری بهنجار شده نسبت به گوشته اولیه، غنی شدگی عناصر ناسازگار شباهت این سنگ ها به بازالت های درون پلیتی یا جزایر اقیانوسی (OIB) را  نشان می دهد. از نظر جایگاه تکتونیکی، نسبت های عناصر کمیاب همچون Zr/Y (۸۰/۱۰- ۵۲/۵)، Ta/Yb (۶۵/۲- ۱۲/۱)، Th/Yb (۸۱/۵- ۸۰/۱) و Ti/Y (۴۱۸-۷۵۳) در محدوده بازالت های آلکالن درون پلیتی است. بنابراین می توان اظهار داشت که منطقه تالش در اواخر کرتاسه پسین ثبت کننده یک فعالیت آتشفشانی درون پلیتی قاره ای بوده است. چنین ماگماتیسمی از ذوب درجه پایین (۳ تا ۷%) یک منشا گوشته ای آستنوسفری غنی شده از نوع EMII در رخساره گارنت لرزولیت بوجود آمده است.  گستره  حضور بازالت­های آلکالن با محتوای بالای Ti درتالش و دیگر بخش های البرز غربی و مرکزی (همچون جنوب لاهیجان، و مرزن آباد ) و گرجستان  با تشکیل یک سیستم ریفتی در بازه زمانی کرتاسه پسین در حاشیه جنوبی اوراسیا از قفقاز کوچک تا البرز مرکزی قابل تفسیر است.

نویسندگان

Khadijeh Amani

Kharazmi University

Morteza Delavari

Kharazmi University

Sadraldin Amini

Kharazmi University

Amir Ali Tabbakh Shabani

Kharazmi University

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • Abdel-Rahman, A.-F.M., ۲۰۰۲. Mesozoic volcanism in the Middle East: geochemical, ...
  • Aghanabati, A., ۲۰۱۲. Geology of Iran. Geological Survey of Iran ...
  • Agrawal, S., Guevara, M., Verma, S.P., ۲۰۰۸. Tectonic discrimination of ...
  • Akmali, S., Asiabanha, A., Haghnazar, S., ۲۰۱۹. Cretaceous magmatic evolution ...
  • Alavi, M., ۱۹۹۶. Tectonostratigraphic synthesis and structural style of the ...
  • Aldanmaz, E., Köprübaşı, N., Gürer, Ö.F., Kaymakçı, N., Gourgaud, A., ...
  • Ansari, M., Abedini, M.V., Zadeh, A.D., Sheikhzakariaee, S., mirzaee Beni, ...
  • Aydin, F., ۲۰۱۴. Geochronology, geochemistry, and petrogenesis of the Maçka ...
  • Berberian, M., ۱۹۸۳. The southern Caspian: A compressional depression floored ...
  • Berberian, M., King, G., ۱۹۸۱. Towards a paleogeography and tectonic ...
  • Burtman, V., ۱۹۹۴. Meso-Tethyan oceanic sutures and their deformation. Tectonophysics, ...
  • Clark, G., Davies, R., Hamzepour, B., Jones, C., ۱۹۷۵. Explanatory ...
  • Condie, K.C., ۲۰۰۵. High field strength element ratios in Archean ...
  • Cook, C., Briggs, R.M., Smith, I.E., Maas, R., ۲۰۰۵. Petrology ...
  • Davidson, J., Hassanzadeh, J., Berzins, R., Stockli, D.F., Bashukooh, B., ...
  • Davis, F.A., Hirschmann, M.M., Humayun, M., ۲۰۱۱. The composition of ...
  • Delavari, M., Moradi, R., Shabani, A.A.T., ۲۰۱۸. Mineral chemistry, thermobarometry ...
  • Delibaş, O., Moritz, R., Ulianov, A., Chiaradia, M., Saraç, C., ...
  • Doroozi, R., Vaccaro, C., Masoudi, F., Petrini, R., ۲۰۱۶. Cretaceous ...
  • Ersoy, E.Y., ۲۰۱۳. PETROMODELER (Petrological Modeler): a Microsoft® Excel© spreadsheet ...
  • Ferguson, D.J., Barnie, T.D., Pyle, D.M., Oppenheimer, C., Yirgu, G., ...
  • Ferrari, L., Petrone, C.M., Francalanci, L., ۲۰۰۱. Generation of oceanic-island ...
  • Fitton, J.G., ۲۰۰۷. The OIB paradox. Special Papers-Geological Society Of ...
  • Green, T., ۱۹۸۰. Island arc and continent-building magmatism—A review of ...
  • Haghnazar, S., ۲۰۱۲. Petrology, Geochemistry and tectonic setting of Javaherdasht ...
  • Haghnazar, S., Shafeii, Z., Shaeghi, Z., ۲۰۱۶. Petrogenesis and structural ...
  • Hawkesworth, C., Turner, S., Gallagher, K., Hunter, A., Bradshaw, T., ...
  • Humphreys, E.R., Niu, Y., ۲۰۰۹. On the composition of ocean ...
  • Karacık, Z., Tüysüz, O., ۲۰۱۰. Petrogenesis of the Late Cretaceous ...
  • Karsli, O., Aydin, F., Uysal, I., Dokuz, A., Kumral, M., ...
  • Karsli, O., Caran, Ş., Dokuz, A., Çoban, H., Chen, B., ...
  • Kazmin, V., Tikhonova, N., ۲۰۰۶. Late Cretaceous-Eocene marginal seas in ...
  • Kurum, S., Tanyıldızı, Ö., ۲۰۱۷. Geochemical and Sr-Nd isotopic characteristics ...
  • Lanyon, R., Varne, R., Crawford, A.J., ۱۹۹۳. Tasmanian Tertiary basalts, ...
  • Madanipour, S., Yassaghi, A., Ehlers, T.A., Enkelmann, E., ۲۰۱۸. Tectonostratigraphy, ...
  • Marske, J.P., Pietruszka, A.J., Trusdell, F.A., Garcia, M.O., ۲۰۱۱. Geochemistry ...
  • Mattsson, H.B., Oskarsson, N., ۲۰۰۵. Petrogenesis of alkaline basalts at ...
  • McKenzie, D., O'nions, R., ۱۹۹۱. Partial melt distributions from inversion ...
  • McKenzie, D., O'nions, R.K., ۱۹۹۵. The source regions of ocean ...
  • Mobashergermi, M., Aghazadeh, M., Kheirkhah, M., Ahmadzadeh, G., ۲۰۱۸. Geochemistry ...
  • Nikishin, A.M., Ziegler, P.A., Abbott, D., Brunet, M.F., Cloetingh, S., ...
  • Palme, H., O’Neill, H.S.C., ۲۰۰۳. Cosmochemical estimates of mantle composition. ...
  • Pearce, J.A., ۱۹۸۲. Trace element characteristics of lavas from destructive ...
  • Pearce, J.A., ۱۹۹۶. A user’s guide to basalt discrimination diagrams. ...
  • Pearce, J.A., Stern, R.J., Bloomer, S.H., Fryer, P., ۲۰۰۵. Geochemical ...
  • Pfänder, J.A., Jung, S., Münker, C., Stracke, A., Mezger, K., ...
  • Plank, T., ۲۰۰۵. Constraints from thorium/lanthanum on sediment recycling at ...
  • Premoli, S.I., Verga, D., ۲۰۰۴. Practical manual of Cretaceous planktonic ...
  • Renjith, M., ۲۰۱۴. Micro-textures in plagioclase from ۱۹۹۴–۱۹۹۵ eruption, Barren ...
  • Rolland, Y., Billo, S., Corsini, M., Sosson, M., Galoyan, G., ...
  • Rollinson, H.R., ۲۰۱۴. Using geochemical data: evaluation, presentation, interpretation. Routledge ...
  • Rossetti, F., Monié, P., Nasrabady, M., Theye, T., Lucci, F., ...
  • Rudnick, R.L., Gao, S., ۲۰۰۳. Composition of the continental crust, ...
  • Salavati, M., Kananian, A., Noghreiian, M., ۲۰۱۲. Geochemical characteristics of ...
  • Saunders, A., Norry, M., Tarney, J., ۱۹۸۸. Origin of MORB ...
  • Sengor, A., Altıner, D., Cin, A., Ustaömer, T., Hsü, K., ...
  • Shaw, D.M., ۱۹۷۰. Trace element fractionation during anatexis. Geochimica et ...
  • Song, X.-Y., Qi, H.-W., Robinson, P.T., Zhou, M.-F., Cao, Z.-M., ...
  • Stampfli, G.M., ۲۰۰۰. Tethyan oceans. Geological Society, London, Special Publications, ...
  • Stampfli, G.M., Mosar, J., Favre, P., Pillevuit, A., VANNAY, J.-C., ...
  • Stocklin, J., ۱۹۶۸. Structural history and tectonics of Iran: a ...
  • Sun, S., McDonough, W.E., ۱۹۸۹. Chemiacalandisotopicsystematicof oceanic basalts: Implications for ...
  • Temizel, İ., Arslan, M., Yücel, C., Yazar, E.A., Kaygusuz, A., ...
  • Veevers, J., Tewari, R., ۱۹۹۵. Permian-Carboniferous and Permian-Triassic magmatism in ...
  • Verdel, C., Wernicke, B.P., Hassanzadeh, J., Guest, B., ۲۰۱۱. A ...
  • Vernon, R.H., ۲۰۱۸. A practical guide to rock microstructure. Cambridge ...
  • Weaver, B.L., ۱۹۹۱a. The origin of ocean island basalt end-member ...
  • Weaver, B.L., ۱۹۹۱b. Trace element evidence for the origin of ...
  • White, W.M., ۲۰۱۵. Isotope geochemistry. John Wiley & Sons ...
  • Wilson, B.M., ۲۰۰۷. Igneous petrogenesis a global tectonic approach. Springer ...
  • Xia, L., Xu, X., Li, X., Ma, Z., Xia, Z., ...
  • Yoder, H., Tilley, C.E., ۱۹۶۲. Origin of basalt magmas: an ...
  • Zakariadze, G.S., Dilek, Y., Adamia, S.A., Oberhänsli, R.E., Karpenko, S.F., ...
  • Zhou, M.-F., Zhao, J.-H., Jiang, C.-Y., Gao, J.-F., Wang, W., ...
  • Zindler, A., Hart, S., ۱۹۸۶. Chemical geodynamics. Annual review of ...
  • نمایش کامل مراجع