گلسنگ ها به عنوان نشانگرهای زیستی سنجش آلودگی هوا و محیط زیست

افزایش روز افزون جمعیت انسانی، بهره برداری بیش ازحد از منابع طبیعی و رشد صنعتی چشمگیر کشورها در مدت زمان کوتاهی، موجب تغییرات بنیادی و غیرقابل برگشتی در چرخه های زیستی-بیو شیمیایی اکوسیستم های طبیعی کره زمین و آلودگی گسترده محیط زیست، آب، خاک و هوای پیرامون ما شده است. این عوامل در نهایت منجر به بروز رخدادهای غیرطبیعی مانند تغییرات اقلیمی و خطر انقراض بسیاری از گونه های گیاهی، جانوری و میکروارگانیسم ها می شود. با اینکه استفاده از فنآوری های نوین منجر به توسعه صنعتی، کشاورزی و اقتصادی جوامع انسانی شده، اما اثرات منفی زیست محیطی بسیاری را در پی داشته است. رها شدن انواع آلاینده های محیطی و جوی در محیط زیست، مانند آفتکش ها، علف کش ها، اکسیدهای نیتروژن و گوگرد، فلزات سنگین و غیره نه فقط سلامت انسانها را تهدید می کند، بلکه سلامت سایر موجودات زنده را نیز به طور جدی در معرض خطر و تهدید قرار میدهد. چندین دهه است که استفاده از موجودات زنده به عنوان نشان گرهای زیستی جهت کسب اطلاع در مورد میزان و نوع آلاینده های محیطی متداول شده است. با استفاده از نشانگرهای زیستی میتوان نشانه های اولیه آلودگی های محیطی و جوی و تنوع آلاینده ها را ردیابی کرد. موجودات زنده مختلفی به عنوان نشانگرهای زیستی جهت دیده بانی زیستی و ردیابی (پایشگر زیستی) آلودگی هوا استفاده میشوند، از جمله این موجودات، گلسنگ ها هستند که یکی از مهمترین »نشانگرهای زیستی« برای پایش کیفیت هوا، سنجش انباشت فلزات سنگین در محیط، سنجش سلامت جنگل ها، بررسی میزان آسیب لایه اوزون و کسب اطلاعات آلاینده ها و تنوع آلودگی در سطح محلی و منطقه ای هستند.

کلیدواژه ها:

گل سنگ ، نشانگر زیستی ، دیده بان زیستی ، آلودگی هوا ، محیط زیست.