مسئولیت یا مصونیت دولت در قبال اعمال زیان بار حاکمیتی (بازخوانی جدیدی از ماده ۱۱ قانون مسئولیت مدنی)

سال انتشار: 1399
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 499

فایل این مقاله در 12 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_CLK-9-2_012

تاریخ نمایه سازی: 29 خرداد 1402

چکیده مقاله:

یکی از نظریات شناخته شده در زمینه­ی مسئولیت مدنی دولت، این است که: دولت درقبال اعمال زیان­بار حاکمیتی، مصون از مسئولیت مدنی می­باشد. در حقوق ایران، ذیل ماده ۱۱ قانون مسئولیت مدنی، تداعی­کننده این نظریه می­باشد و از این­رو، بیش­تر حقوق­دانان و نویسندگان حقوقی، با استناد به این ماده و همچنین با ملاحظه­ی مبانی فقهی و حقوقی اختیارات حاکم اسلامی و دولت، معتقدند: نظام حقوقی و فقه امامیه، نظریه مصونیت دولت را به­رسمیت شناخته است. پژوهش حاضر، در مقام شناخت رویکرد قانون ایران درمورد مسئولیت دولت ناشی از اعمال حاکمیتی و نقد و تحلیل نظر مشهور حقوق­دانان و نویسندگان حقوقی می­باشد و از این رهگذر، ضمن بازخوانی جدیدی از ماده ۱۱ قانون مسئولیت مدنی و تحلیل ارتباط آن با قانون مدنی، حدود مسئولیت مدنی دولت درقبال اعمال زیان­بار حاکمیتی، تبیین می­شود و همچنین، اصل و مطابق قاعده بودن یا استثنایی و خلاف اصل بودن مسئولیت دولت بررسی می­گردد. نتیجه­ی این مقاله، حاکی از آن است که  برخلاف نظر مشهور و علیرغم ظهور بدوی ماده ۱۱ قانون یاد شده، نمی­توان چنین نظریه­ای را به حقوق ایران و فقه امامیه منتسب نمود.

کلیدواژه ها:

نویسندگان

محمد صالحی مازندرانی

دانشیار حقوق خصوصی، دانشگاه قم، قم، ایران

محمد بافهم

دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه قم، قم، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ابوالحمد، عبدالحمید (۱۳۸۳). حقوق اداری ایران. جلد ۲. تهران: توس. ...
  • (۱۳۷۵). تحولات حقوق خصوصی. زیرنظر دکتر کاتوزیان. تهران: دانشگاه تهرانامامی، ...
  • انصاری، مرتضی بن محمد امین (بی­تا). مکاسب. چاپ سنگی، خط ...
  • بوشهری، جعفر (۱۳۸۴). حقوق اساسی (مسائل). چاپ اول. تهران: شرکت ...
  • جبعی عاملی، شهید ثانی، زین­الدین بن علی (۱۴۱۲ ه.ق). الروضه ...
  • جناتی، محمدابراهیم (۱۳۷۰). منابع اجتهاد از دیدگاه مذاهب اسلامی. تهران: ...
  • حرالعاملی، محمد بن حسن (۱۴۰۹ه.ق). وسائل الشیعه. جلد ۲۵. قم: ...
  • حلی، علامه، حسن بن یوسف بن مطهر اسدی (بی­تا). تحریر ...
  • حلی، ابن ادریس، محمد بن منصور بن احمد (۱۴۱۰ ه.ق). ...
  • حلی، فخرالمحققین، محمد بن حسن بن یوسف (۱۳۸۷ ه‍.ق). ایضاح ...
  • حمیتی­واقف، احمدعلی (۱۳۸۹). حقوق مدنی۴ الزام­های خارج از قرارداد. تهران: ...
  • دو میشل، آندرو؛ لالومی­یر، پی­یر (۱۳۷۶). حقوق عمومی. ترجمه قاضی ...
  • زرگوش، مشتاق؛ گرجی ­ازندریانی، علی­اکبر (ناظر علمی)، (۱۳۹۲). حقوق اداری ...
  • سبحانی، جعفر (۱۴۲۳ ه‍.ق). الانصاف فی مسائل دام فیها الخلاف. ...
  • سنجابی، کریم (بی­تا). حقوق اداری ایران. جلد ۱. چاپ سوم. ...
  • صدرالحفاظی، نصراله (۱۳۸۰). نظارت قضایی بر اعمال دولت در دیوان ...
  • صفایی، سیدحسین؛ رحیمی، حبیب­الله (۱۳۹۲). مسئولیت مدنی (الزامات خارج از ...
  • طباطبایی، سیدتقی (۱۴۲۶ ه.ق). مبانی منهاج الصالحین . جلد ۹. ...
  • طباطبائی، سیدمحمدصادق؛ صافیان­اصفهانی، احسان (۱۳۹۱). «ماهیت توافق شهرداری با مالک ...
  • طباطبائی­موتمنی، منوچهر (۱۳۹۰). حقوق اداری تطبیقی: حاکمیت قانون و دادرسی ...
  • طوسی، محمد بن حسن (۱۳۸۷ ه.ق). المبسوط فی فقه الامامیه. ...
  • عاملی، شهید اول، محمد بن مکی (۱۴۱۷ ه.ق). الدروس الشرعیه ...
  • غفاری، هدی؛ زمانی، محمود و رحمانی، مسعود (۱۳۸۸). «ماهیت تاسیس ...
  • قاسم­زاده، سیدمرتضی (۱۳۸۶). حقوق مدنی، الزام­ها و مسئولیت مدنی بدون ...
  • قمی، طباطبایی، سیدتقی (۱۴۲۳ ه.ق). الانوار البهیه فی القواعد الفقهیه. ...
  • کاتوزیان، ناصر (۱۳۷۷). فلسفه حقوق. جلد ۲. تهران: بهنشهر. ...
  • (۱۳۹۰). الزام های خارج از قرارداد/ مسئولیت مدنی. جلد ۲. ...
  • (۱۳۹۰). دوره مقدماتی حقوق مدنی: اموال و مالکیت. تهران: میزان. ...
  • (۱۳۹۱). الزام های خارج از قرارداد/ مسئولیت مدنی. جلد ۱. ...
  • (۱۳۷۷). مبانی حقوق عمومی. تهران: نشر دادگستر. چاپ ۱ ...
  • مرتضوی، سیدضیاء (۱۳۹۶). ماهیت فقهی دولت و ضمان اقدام­های زیان­بار ...
  • محقق داماد، سیدمصطفی (۱۳۹۱). قواعد فقه (مالکیت – مسئولیت). جلد ...
  • محمدی، علی (بی­تا). شرح تبصره المتعلمین. جلد ۲. بی­ناشر ...
  • منتظری، حسین­علی (۱۳۷۳). رساله استفتائات. جلد ۳. تهران: تفکر ...
  • موسوی خمینی، سیدروح­الله (۱۳۶۹). صحیفه نور: مجموعه رهنمودهای امام خمینی ...
  • (۱۳۸۷). ولایت فقیه تهران. تهران: موسسه تنظیم و نشر آثار ...
  • موسی­زاده، رضا، (۱۳۸۶). حقوق اداری ۱ و ۲ کلیات و ...
  • مومن، محمد (۱۴۱۵ه.ق). کلمات سدیده فی مسائل جدیده. قم: دفتر ...
  • نائینی، محمدحسین (۱۳۷۳ ه.ق). منیه الطالب فی حاشیه المکاسب. جلد ...
  • نجفی، محمدحسین (۱۳۵۹ ه.ق). تحریر المجله. جلد ۱. نجف: المکتبه ...
  • نوری، حسین (۱۴۰۸ ه.ق). مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل. جلد ...
  • هاشمی، سیدمحمد (۱۳۸۱). حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران (حاکمیت و ...
  • وکیو، دل (۱۳۸۰). فلسفه حقوق. ترجمه جواد واحدی. چاپ اول. ...
  • Pipes, Chris (۲۰۰۱). Police Pursuites and Civil Liability. USA: FBI ...
  • Rufner, Wolfgange (۱۹۹۹). Basic Elements of German Law on State ...
  • Tortell, Lisa (۲۰۰۶). Monetary Remedies for Breach of Human Rights: ...
  • نمایش کامل مراجع