مدلسازی رابطه دبی - اشل در رودخانه ها با استفاده از سیستم های هوشمند

اندازه­گیری دائمی دبی رودخانه­ها در ایستگاههای هیدرومتری مخصوصا در مواقع سیلابی غالبا پر هزینه و مشکل می باشد، بدین منظور جهت مدل­سازی رابطه دبی- اشل مدل­های ریاضی و هوشمند متعددی توسعه یافته و مورد استفاده قرار می­گیرد. در این تحقیق از سه روش شبکه­های عصبی مصنوعی ، سیستم استنتاج عصبی- فازی و برنامه ریزی ژنتیک برای مدل­سازی رابطه دبی-اشل روزانه در دو ایستگاه یامولا و سوقوتلوهان واقع در رودخانه قیزیلیرماک کشور ترکیه استفاده شده است. مدل­سازی رابطه دبی- اشل با سه روش مذکور با ترکیب­های مختلف ورودی شامل اشل­ها و دبی انجام شد که با توجه به نتایج ارزیابی­، روش سیستم استنتاج عصبی- فازی از دقت بیشتری برخوردار است.  بدلیل  قابلیت استخراج رابطه ریاضی و انتخاب متغیرهای معنی­دار توسط روش برنامه­ریزی ژنتیک، مدل حاصل از این روش با چهار عمل اصلی{+,-,*,/}وبا ضریب تعیین، ریشه میانگین مربعات خطا و قدرمطلق میانگین خطا در ایستگاه یامولا به ترتیب ۰۰۰/۱، ۹۷۴/۰، ۵۵۲/۰ و درایستگاه سوقوتلوهان ۹۹۹/۰، ۰۹۵/۱ و ۶۳۰/۰ به عنوان بهترین مدل دبی-اشل انتخاب گردید.

کلیدواژه ها:

برنامه ریزی ژنتیک ، دبی-اشل ، سوقوتلوهان ، سیستم استنتاج عصبی-فازی ، شبکه های عصبی مصنوعی ، مدلسازی ، یامولا