مطالعه تولیدات علمی جهانی کتابداری و اطلاع رسانی بر اساس مدارک نمایه شده در پایگاه وب علوم

هدف: پژوهش حاضر به بررسی تولیدات علمی و اثرگذاری مقالات علوم کتابداری و اطلاع­رسانی در پایگاه وب علوم می­پردازد. روش پژوهش:جامعه پژوهش حاضر که به روش علم­سنجی انجام شده است را تعداد۱۴۵۹۲ مقاله تشکیل می­دهند که طی سال­های ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۱ در ۸۳ مجله کتابداری و اطلاع­رسانی به چاپ رسیده و در پایگاه وب علوم نمایه شده­اند. جهت تجزیه و تحلیل داده­ها از نرم افزار اکسل و اس. پی. اس. اس و آزمون رگرسیون نمایی استفاده شده ­است. همچنین برای ترسیم نقشه همکاری موسسات علمی کشورهای مختلف از نرم افزار یو.سی.آی.نت و برای ترسیم جایگاه کشورهای جهان در تولیدات این حوزه از نرم افزار سایت سپیس بهره گرفته شده است. یافته­ها: نتایج پژوهش نشان می­دهد که میانگین استنادهای دریافتی حوزه کتابداری و اطلاع­رسانی برای هر مقاله ۵۲/۳ استناد بوده و مقالات منتشر شده در سال ۲۰۰۷ میلادی با میانگین ۴۹/۱۲ استناد برای هر مقاله، بیشترین اثرگذاری را دارا بوده­اند. مطالعه نرخ رشد تولیدات کتابداری و اطلاع­رسانی در  سال­های مورد مطالعه از طریق آزمون رگرسیون نمایی نشان می­دهد که مقالات این حوزه از نرخ رشد سالانه معادل ۹۲/۴ درصد برخوردار بوده­اند. از سوی دیگر بررسی سهم کشورهای جهان در تولیدات و استنادهای کتابداری و اطلاع رسانی بیان­گر این است که ایالات متحده با تولید بیش از ۳۸ درصد مقالات بیشترین سهم را در جهان دارا بوده­ است. مطالعه جایگاه ایران نیز نشان می­دهد که در دوره پنج ساله مورد بررسی پژوهشگران کشورمان با انتشار ۱۷۱ مقاله در جایگاه بیستم جهان قرار داشته و نرخ رشد تولید علم ایران نیز بیش از پنج برابر میانگین جهانی بوده است. همچنین دکتر حمیدرضا جمالی با انتشار ۳۳ مقاله در جمع ده پژوهشگر پرتولید جهان قرار داشته است. نتیجه گیری: رشد تولیدات علمی و میانگین استنادهای دریافتی کتابداری و اطلاع­رسانی در دوره پنج ساله مورد بررسی به نسبت دوره­های مشابه گذشته زیادتر بوده که بیانگر افزایش تولیدات و اثرگذاری حوزه مربوطه است.

کلیدواژه ها:

کتابداری و اطلاع رسانی ، تولیدات علمی ، پایگاه وب علوم ، علم سنجی