تحلیل شخصیت رستم و اسفندیار بر اساس عنصر کشمکش
محل انتشار: دوفصلنامه کهن نامه ادب پارسی، دوره: 13، شماره: 1
سال انتشار: 1401
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 185
فایل این مقاله در 35 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_CLASS-13-1_010
تاریخ نمایه سازی: 3 بهمن 1401
چکیده مقاله:
شاهنامهی فردوسی یکی از برجستهترین متون کهن در ژانر داستان است که پس از گذشت قرنها با اسلوب داستاننویسی مدرن مطابقت میکند. داستان رستم و اسفندیار از فنیترین داستانها از حیث پیرنگ، شخصیتپردازی و گفتگو است. محبوبیت این داستان بهگونهای است که همهی فارسیزبانان دو شخصیت اصلی داستان را میشناسد. در این پژوهش تلاش شده است تا دلایل محبوبیت و ماندگاری این دو شخصیت و ویژگیهای اخلاقی آنان با تکیه بر گفتگوها و کشمکشهایشان تبیین و تحلیل شود. یکی از دلایل موفقیت فردوسی در شخصیتپردازی رستم و اسفندیار، ظرفیت بالایی است که این داستان از حیث عنصر گفتگو دارد. کثرت گفتگو فرصت بیشتری را برای پرداختن به دغدغهها، کشمکشها و روحیات در اختیار داستانپرداز قرار میدهد و به او کمک میکند تا از لایههای پنهان شخصیتها پرده بر دارد. با مطالعهی داستان رستم و اسفندیار مشخص میشود که بخش محدودی از داستان به کشمکش جسمانی اختصاص دارد و کشمکشهای درونی (عاطفی،ذهنی و اخلاقی) در قالب گفتگو و تکگویی نقش گستردهتری را ایفا میکنند. در تحلیل دو شخصیت اصلی نیز دیده میشود که اسفندیار کشمکشهای فراوانی با دوست و دشمن دارد و علاوه بر کشمکشهای بیرونی، وی دچار کشمکش درونی است اما تنها کشمکش حقیقی رستم در این داستان، با اسفندیار است. در انتها ویژگیهای کشمکش نمایشی به عنوان خلاقانهترین نوع کشمکش در این مقاله معرفی شده است. بدینگونه که شاعر برای برجستهسازی و عینیت بخشیدن به تقابل و کشمکش میان شخصیتها، کشمکش زبانی و جسمی (دیالوگ و اکشن) را با یکدیگر همراه میکند. این همراهی و ملازمت میان گفتگو و عمل موجب جذابیت و تاثیرگذاری بیشتر بر مخاطب میشود.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
زهرا روحانی راوری
دانشجوی دکترا دانشگاه تربیت مدرس
حسینعلی قبادی
استاد دانشگاه تربیت مدرس
سعید بزرگ بیگدلی
دانشیار دانشگاه تربیت مدرس
مصطفی موسوی
هیات علمی دانشگاه تهران