بررسی تطبیقی عوامل انسجام در ترجمه داستان ادبی بر اساس رویکرد انسجام متن

یکی از اساسی ترین عناصر موجود در تولید متن انسجام است. انسجام متن از پیوند مجموعه ای از واژه ها و جملاتی که دربرگیرنده معنا و پیام خاصی است به وجود می آید. برای انتقال پیام و معنا در یک متن و نیز بازآفرینی یک متن از زبانی بهزبان دیگر وجود این عنصر ضرورت دارد. زبان شناسی متن به تحلیل واحدهای زبانی در سطح متن می پردازد. لذا مقصود مااز تحلیل متن، این است که مترجم به فهم معنای متن و سپس انتقال آن از طریق فرایند ترجمه توجه داشته و به نظام بستهزبانی متن معطوف نشده است؛ به گونه ای که نه تنها به معنای واژگان و ساختارها در حد ترجمه جمله مترکز شده، بلکهسایر جنبه های معنایی متن نیز از دید وی دور نمانده است. از اینرو، پژوهش حاضر در قالب نظریه انسجام متن هالیدی و حسن ۱۹۷۶ عناصر انسجام در کتاب برف های کلیمانجارو (همینگوی، ۲۰۰۴ ) ترجمه (حسینی، ۱۳۹۶ ؛ دریابندری، ۱۳۷۸را مورد بررسی قرار داده و نحوه انتقال عناصر را طی فرآیند ترجمه متن انگلیسی و ترجمه آن با روش توصیفی-تحلیلی موردمطالعه قرار گرفت. نتایج حاکی از آن دارد که نحوه معادلسازی واژگان و عناصر انسجام، در ترجمه و بازآفرینی متن اصلینقش بسزایی دارند و بیشترین بسامد وقوع در متن اصلی به زیر مولفه ارجاع اشاری و ارجاع شخصی تعلق دارد و در ترجمهعناصر ارجاع شخصی و پس از آن، پیوند افزایشی از بسامد وقوع بالایی در متن برخوردار بودهاند. نویسنده و مترجمینتوانسته اند با بهره مندی از این عناصر انسجام متنی میان معانی پیوند ایجاد کنند.

کلیدواژه ها:

زبان شناسی متن ، متن ، انسجام ، ترجمه ، داستان ادبی