برخورد فقها با سکولاریسم در عصر مشروطه

نخستین ورود سکولاریسم به ایران به عنوان اندیشه، در زمان مشروطه اتفاق افتاد. انقلاب مشروطه به عنوان نقطهی عطفی در تاریخ سیاسی ایران به شمار می آید. این انقلاب متاثر از رنسانس اروپا و جهان غرب و پیشرفت ها و اندیشه های آن بود؛ از جمله این اندیشه ها، سکولاریسم بود. اندیشه ی سکولاریسم به محض ورود به ایران، در قالب افکاری همچون آزادی خواهی، خواستن عدالت خانه، حاکمیت ملت به جای حاکمیت شاه و... موافقان و نیز مخالفان بسیاری پیدا کرد. از جمله موافقان این اندیشه ها، روحیانیونی مانند آخوند خراسانی، آیت الله سید محمد طباطبایی، سید بهبهانی بودند. هدف ما در این مقاله این است که علاوه بر تشریح معناهای سکولاریسم؛ و گذر بر دلایل پیدایش مشروطه، ادله ی این روحانیون بر اندیشه های آزادیخواهی و مساوات و... که به عنوان آثار تجربیات جدید بشری شمرده می شوند و نمونه هایی از آثار سکولاریسم هستند را بیان بداریم.

کلیدواژه ها:

سکولاریسم ، تجربیات بشری ، مشروطه ، عالمان مشروط