واکاوی ماهیت تعزیرات منصوص شرعی با رویکرد انتقادی از منظر فقهی و حقوقی

سال انتشار: 1400
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 28

فایل این مقاله در 28 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JORR-17-3_005

تاریخ نمایه سازی: 29 شهریور 1401

چکیده مقاله:

قانونگذار قانون مجازات اسلامی سیاست تفکیک میان تعزیرات منصوص از غیرمنصوص شرعی را در پیش گرفته است. وی در این باره معیار و مصداق مشخصی ارائه نکرده است. درحالی که استثنا کردن تعزیرات منصوص از برخی نهادهای قانونی، سبب بروز تفاسیر متعدد و اشکالات عدیده ای به مقنن شده است. نوشتار حاضر با روش تحلیلی انتقادی به دنبال آن بوده است که اولا معیار دقیقی برای تعزیرات منصوص ارائه دهد و ثانیا اشکالات وارد به دیدگاه قانونگذار را بیان کند. ازاین رو نتایج ذیل حاصل جهد علمی پژوهشگران مقاله پیش رو است: نخست آنکه ملاک مطرح شده برای شناخت تعزیرات منصوص، مجازات های مقدر شرعی غیرمضبوط است که با عنایت به قاعده التعزیر بمایراه الحاکم، اجرا یا عدم اجرای آن برحسب مصالح و مفاسد مقتضی، به تشخیص حاکم اسلامی است؛ دوم، سیاست قانونگذار در برخورد با تعزیرات منصوص شرعی از حیث رعایت احتیاط در اعمال مجازات‎ های اسلامی و ابتنای مجازات بر تخفیف در تنافی با اهداف تعزیرات بوده و عدم رعایت رویکردی یکپارچه در خصوص تمام مقررات و ضوابط تعزیرات منصوص با اشکال مواجه است.

نویسندگان

علی رضانژاد

دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه مازندران، مازندران، ایران

محمد محسنی دهکلانی

دانشیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه مازندران، مازندران، ایران

علی اکبر جهانی

استادیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه مازندران، مازندران، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • آبی، فاضل، حسن بن ابی طالب (۱۴۱۷ق). کشف الرموز فی ...
  • آهنگران، محمدرسول؛ سعیدی، مهرداد؛ اورسجی، رضا (۱۳۹۵). «بررسی حدود غیر ...
  • اصفهانی، حسین بن محمد راغب (۱۴۱۲ق). ...
  • اصفهانی، فاضل هندی، محمد بن حسن (۱۴۱۶ق). کشف ...
  • اکبری، محمدجواد؛ هاشمی، سید حسین (۱۳۹۵). «واکاوی مصادیق تعزیرات منصوص ...
  • برهانی، محسن؛ نادری فرد، مریم (۱۳۹۴). «تعزیرات منصوص شرعی؛ ...
  • بغدادی، مفید، محمد بن محمد بن نعمان عکبری (۱۴۱۳ق). المقنعه ...
  • تبریزی، جوادبن علی (۱۴۱۷ق). اسس الحدود و التعزیرات، قم: دفتر ...
  • حلبی، ابوالصلاح، تقی الدین بن نجم الدین (۱۴۰۳ق). الکافی فی ...
  • حلبی، ابن زهره، حمزه بن علی حسینی (۱۴۱۷ق). غنیه النزوع ...
  • حلی، ابن ادریس، محمد بن منصور بن احمد (۱۴۱۰ق). السرائر ...
  • حلی، جمال الدین، احمد بن محمد اسدی (۱۴۰۷ق). المهذب البارع ...
  • حلی، علامه، حسن بن یوسف بن مطهر اسدی (۱۴۱۳ق). مختلف ...
  • حلی، فخرالمحققین، محمد بن حسن بن یوسف (۱۳۷۸ق). ایضاح الفوائد ...
  • حلی، محقق، نجم الدین، جعفر بن حسن (۱۴۰۸ق). شرائع الاسلام ...
  • خالقی، علی (۱۳۹۷). آیین دادرسی کیفری، تهران: موسسه مطالعات و ...
  • خمینی موسوی، سید روح الله (بی تا). تحریر الوسیله، قم: ...
  • خوانساری، سید احمد بن یوسف (۱۴۰۵ق). جامع المدارک ...
  • رحمانیان، حامد؛ حبیب زاده، محمدجعفر (۱۳۹۲). «معیار تفکیک حدود غیر ...
  • سیوری حلی، مقداد بن عبدالله (۱۴۰۴ق). التنقیح الرائع لمختصر الشرائع، ...
  • صافی گلپایگانی، لطف الله (بی تا). التعزیر، احکامه و حدوده، ...
  • طباطبایی حائری، سید علی بن محمد (بی تا). ریاض ...
  • طوسی، ابوجعفر، محمد بن حسن (۱۴۰۰ق). النهایه فی مجرد الفقه ...
  • عاملی، حر، محمد بن حسن (۱۴۰۹ق). وسائل الشیعه، قم: موسسه ...
  • عاملی، شهید اول، محمد بن مکی (۱۴۰۴ق). اللمعه الدمشقیه فی ...
  • عاملی، شهید اول، محمد بن مکی (بی تا). القواعد و ...
  • عاملی، شهید ثانی، زین الدین بن علی (۱۴۱۳ق). مسالک الافهام ...
  • عبدالرحمان، محمود (بی تا). معجم المصطلحات و الالفاظ الفقهیه، بی ...
  • عوده، عبدالقادر (۱۹۹۴م). التشریح الجنائی الاسلامی مقارنا بالقانون الوضعی، بیروت: ...
  • کلینی، ابوجعفر، محمد بن یعقوب (۱۴۲۹ق). الکافی (ط دارالحدیث)، ...
  • محقق داماد، سید مصطفی (۱۴۰۶ق). قواعد فقه، تهران: مرکز ...
  • مکارم شیرازی، ناصر (۱۴۲۵ق). تعزیر و گستره آن، قم: ...
  • منتظری نجف آبادی، حسینعلی (۱۴۰۹ق). مبانی فقهی حکومت اسلامی، ترجمه ...
  • (بی تا). کتاب الحدود (للمنتظری)، قم: انتشارات دارالفکر ...
  • موحدی لنکرانی، محمدفاضل (۱۴۲۲ق). تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله-الحدود، ...
  • موسوی اردبیلی، سید عبدالکریم (۱۴۲۷ق). فقه الحدود و التعزیرات، ...
  • موسوی خویی، سید ابوالقاسم (۱۴۲۲ق). مبانی تکمله المنهاج، قم: موسسه ...
  • موسوی گلپایگانی، سید محمدرضا (۱۴۱۲ق). الدرالمنضود فی احکام الحدود، قم: ...
  • نجفی، محمدحسن (۱۴۰۴ق). جواهرالکلام فی شرح شرائع الاسلام، بیروت: ...
  • واسطی زبیدی، سید محمد مرتضی حسینی (۱۴۱۴ق). تاج العروس من ...
  • پایگاه اینترنتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه به نشانی (https://edarehoquqy.eadl.ir) ...