بررسی و نقد مولفه های فرهنگ شهروندی در داستانها و حکایات کتاب فارسی بخوانیم دوره ابتدایی (با تاکید بر آموزش قانون مداری)

توجه به فرهنگ شهروندی و آموزش آن، رویکردی نوین است که کشورهای توسعه یافته به آن پرداخته اند و نتایج موثر آن در رفاه وتوسعه جامعه باعث شده کشورهای در حال توسعه نیز ضرورت آن را درک کرده و زمینه آموزش را فراهم آورند. هدف از این پژوهش که به روش توصیفی- تحلیلی انجام شده، تعیین میزان حضور مضامین مرتبط با آموزش فرهنگ شهروندی و فرهنگ قانون مداری- به عنوان یکی از مولفه های اساسی آن- در محتوای داستانها و حکایت های فارسی و نقد آن است. جامعه آماری این تحقیق، داستانها و حکایت های کتاب فارسی بخوانیم دوره ابتدایی آموزش و پرورش سال ۱۳۹۴-۱۳۹۳ است. واحد زمینه نیز متن کتابهای یاد شده و واحد تحلیل (ثبت) مفاهیم مرتبط با آموزش فرهنگ شهروندی قانون مداری در نظرگرفته شده است. نتایج بدست آمده احاکی از این است که از کل ۷۲ داستان وحکایت ثبت شده فقط ۱۷ مورد دارای شاخص های مرتبط با قانون مداری بوده که اکثرا نیز در پایه های دوم و سوم هستند که دانش آموزان از توانایی و مهارت خوانداری کمتری برخوردارند. همچنین بررسی میزان فراوانی شاخص ها نشان میدهدفراوانی شاخص ها از یک تعادل نسبی برخوردار نیستند؛ بطوری که شاخص رعایت حقوق شهروندان دارای ۵۳ درصد و پایبندی به هنجارها، ارزشها و قوانین و مقررات ۵.۹ درصد فراوانی است. همچنین ۶۷ درصد از مضامین مطرح شده در شاخصها دارای بار آموزشی منفی، در جهت تضعیف فرهنگ قانونمداری هستند و این موضوع با اهداف نظام آموزش و پرورش کشور مغایرت دارد و لزوم بازنگری و اعمال اصلاحاتی درخصوص محتوای این کتاب ها را ضروری می نمایاند.

کلیدواژه ها:

کتابهای فارسی بخوانیم دوره ابتدایی ، داستان ، حکایت ، فرهنگ شهروندی ، فرهنگ قانون مداری