بررسی و مقایسه اثر روش های استخراج با تقطیر و سیال فوق بحرانی بر عملکرد، فعالیت آنتی اکسیدانی و ضدقارچی اسانس گیاه دارویی Artemisia persica Boiss.

دراین مطالعه سرشاخه های گلدار درمنه ایرانی (Artemisia persica Boiss.) در فصل تابستان سال ۱۳۹۶، از مزرعه تحقیقاتی نورآباد لرستان برداشت و اسانس گیاهان به روش های تقطیر با آب و سیال فوق بحرانی استخراج شد. مهمترین مواد موثره اسانس ها با استفاده از دستگاه GC/MS آنالیز گردید و عملکرد آنتی اکسیدانی و ضد قارچی آنها مورد ارزیابی قرار گرفت. با استفاده از روش براث میکرو دایلوشن اثر اسانس ها بر روی سویه های Microsporum canis ، Trichophyton rubrum، Epidermophyton floccosum و Trichophyton mentagrophytes ، سنجش شد. همچنین فعالیت آنتی اکسیدانی اسانس ها با دو آزمون مهار رادیکال های آزاد ۲ و ۲ - دی فنیل- ۱- پیکریل هیدرازیل (DPPH) و ۲ و ۲- آزینو بیس ۳ -اتیل بنزوتیازولین -۶- سولفونیک اسید (ABTS) ارزیابی گردید. بازده اسانس در روش تقطیر با آب؛ ۷/۱درصد و در روش سیال فوق بحرانی بین ۷/۱ تا ۷/۵ درصد متتغییر بود. عمده ترین ترکیبات شناسایی شده در روش سیال فوق بحرانی عبارت بودند از؛ داوانون (۲۹ درصد)، لاسینیاتافوران H (۱/۱۸ درصد)، آرتدوگلاسیا اکسید C (۵/۸ درصد) و نوروداوانه (۶/۷ درصد) و در روش تقطیر با آب؛ داوانون (۲۲ درصد)، لاسینیاتافوران G (۱/۷ درصد) و آرتدوگلاسیا اکسید D (۶ درصد)، ترکیبات غالب بودند. اسانس استخراج شده به روش تقطیر با آب دارای بیشترین اثر ضد قارچی بر سویه های اپیدرموفایتون فلوکوزوم و تریکوفایتون منتاگروفیتز با MFC و MIC معادل μg/mL ۳۲، بود. همچنین اسانس استخراج شده با آب، در آزمون های DPPH و ABTS به ترتیب با IC۵۰ ؛ ۳۲/۲۰ و ۲۳/۱۴ میکروگرم بر میلی لیتر، بیشترین قدرت مهار رادیکال های آزاد را داشت.

کلیدواژه ها:

: آنتی اکسیدان ، سیال فوق بحرانی ، ضد قارچی ، Artemisia persica