بررسی چگونگی رویارویی امام علی (ع) با مسائل کلامی، در نهج البلاغه

سال انتشار: 1396
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 321

فایل این مقاله در 24 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_SHIA-3-10_003

تاریخ نمایه سازی: 12 مهر 1400

چکیده مقاله:

چکیده در دوران رسالت پیامبر (ص)، اندیشه های فکری و کلامی، مسلمانان را با مشکل چندانی مواجه نمی کرد، اما با رحلت ایشان و در پی تحولات سیاسی و اجتماعی گسترده ای که جامعه اسلامی به خود دید، مسائل عقیدتی گاه نه به عنوان باور شخصی مسلمان، بلکه نماد جریانی انشعاب یافته از امت یکپارچه اسلامی به شمار می آمد. در این میان، امام علی (ع) گو اینکه از حکومت کنار گذاشته شد و عرصه برای ایشان تنگ آمد، اما چون حکومت فقط یکی از شئون امامت است، در دوران عزلت، به قدر میسور، اندیشه های صحیح کلامی را تبیین کرد و آنگاه که زمام حکومت را با قدرت به دست گرفت، در شناسایی انحرافات فکری و بیان عقیده صحیح دریغ نورزید. در نهج البلاغه گوشه ای از این رویارویی ها منعکس شده است. این پژوهش که با روش توصیفی تحلیلی سامان یافته، در پی پاسخ به این پرسش است که: مهم ترین موضوعات کلامی پیش روی امام علی (ع) کدام است و مواجهه ایشان در نهج البلاغه چگونه است؟ یافته های تحقیق حکایت از آن دارد که امام (ع) با سه ابزار قرآن، سنت و عقل به مواجهه با موضوعات کلامی، از جمله امامت، کفر و ایمان، حکمیت در دین، قضا و قدر، و تشبیه و تنزیه، برخاستند.

کلیدواژه ها:

کلیدواژه ها: امام علی (ع) ، نهج البلاغه ، مسائل کلامی ، فرقه ها

نویسندگان

رسول محمدجعفری

استادیار/دانشگاه شاهد

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • منابعقرآن کریم، ترجمه: محمدمهدی فولادوند، تهران: دفتر مطالعات تاریخ و ...
  • ابن ابی الحدید، عبدالحمید بن هبه الله (۱۴۰۹). شرح نهج ...
  • ابن خلدون، عبدالرحمن بن محمد (۱۴۰۸). تاریخ ابن خلدون، ...
  • ابن شهرآشوب مازندرانی، محمد بن علی (۱۳۶۹). متشابه القرآن و ...
  • ابن قیم جوزی، محمد بن ابی بکر (بی تا). حادی ...
  • ابن قدامه، عبدالله بن احمد (بی تا). المغنی، بیروت: دار ...
  • احمدی، عبدالله بن سلمان (۱۴۱۶). المسائل والرسائل المرویه عن الامام ...
  • اسفراینی، شهفور بن طاهر (بی تا). التبصیر فی الدین، تعلیق: ...
  • اشعری، علی بن اسماعیل (۱۴۰۰). مقالات الاسلامیین واختلاف المصلین، آلمان: ...
  • ایجی، عضدالدین؛ جرجانی، میر سید شریف (۱۳۲۵). شرح المواقف، قم: ...
  • بخاری، محمد بن اسماعیل (۱۴۰۱). صحیح البخاری، بیروت: دار الفکر ...
  • بغدادی، عبدالقاهر (۱۴۰۸). الفرق بین الفرق و بیان الفرقه الناجیه ...
  • بغدادی، عبدالقاهر (۱۹۹۲). الملل والنحل، تحقیق: بئر نصری، بیروت: دار ...
  • بیهقی، احمد بن حسین (۱۴۱۷). الاسماء والصفات، بیروت: دار الجیل ...
  • جوادی آملی، عبدالله (۱۳۸۷). قرآن در قرآن، قم: اسراء ...
  • حاکم نیشابوری، محمد بن عبدالله (بی تا). المستدرک علی الصحیحین، ...
  • خلیفه بن خیاط (۱۴۱۵). تاریخ خلیفه بن خیاط، بیروت: دار ...
  • دینوری، احمد بن داود (۱۳۶۸). الاخبار الطوال، قم: منشورات الرضی ...
  • ربانی گلپایگانی، علی (۱۳۷۳). «اندیشه های کلامی در عصر امام ...
  • سبحانی، جعفر (۱۴۲۵). رسائل و مقالات، قم: موسسه الامام الصادق ...
  • سبحانی، جعفر (بی تا). بحوث فی الملل والنحل، قم: موسسه ...
  • سید رضی، محمد بن حسین (۱۳۷۸). نهج البلاغه، ترجمه: جعفر ...
  • سید رضی، محمد بن حسین (۱۴۱۴). نهج البلاغه، شرح: صبحی ...
  • سید مرتضی (علم الهدی)، علی بن حسین (۱۹۹۸). الامالی، قاهره: ...
  • شهرستانی، محمد بن عبدالکریم (۱۳۶۴). الملل والنحل، قم: الشریف الرضی. ...
  • طباطبایی، محمدحسین (۱۳۸۸). علی و فلسفه الاهی، قم: دفتر ...
  • طباطبایی، محمدحسین (۱۴۱۷). المیزان فی تفسیر القرآن، قم: دفتر انتشارات ...
  • طبرسی، احمد بن علی (۱۴۰۳). الاحتجاج علی اهل اللجاج، مشهد: ...
  • طبری، محمد بن جریر (۱۳۸۷). تاریخ الطبری (تاریخ الامم والملوک)، ...
  • طبری، محمد بن جریر (۱۴۱۲). جامع البیان فی تفسیر القرآن، ...
  • عبدالجبار بن احمد (قوام الدین مانکدیم) (۱۴۲۲). شرح الاصول الخمسه، ...
  • مسعودی، علی بن حسین (۱۴۰۹). مروج الذهب و معادن الجوهر، ...
  • مطهری، مرتضی (۱۳۹۲). سیری در نهج البلاغه، تهران: صدرا ...
  • مطهری، مرتضی (بی تا). مجموعه آثار، تهران: انتشارات صدرا ...
  • مفید، محمد بن محمد (۱۴۱۴). الارشاد فی معرفه حجج الله ...
  • مقدسی، مطهر بن طاهر (بی تا). البدء والتاریخ، بورسعید: مکتبه ...
  • مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه، تهران: دار الکتب الاسلامیه ...
  • واقدی، محمد بن عمر (۱۴۰۹). المغازی، تحقیق: مارسدن جونس، بیروت: ...
  • ورام بن ابی فراس، مسعود بن عیسی (۱۴۱۰). مجموعه ورام، ...
  • نمایش کامل مراجع