سیاوش، شخصیتی آیینی و رازناک در شاهنامه

سال انتشار: 1389
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 442

فایل این مقاله در 16 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JPLLU-4-1_005

تاریخ نمایه سازی: 25 اردیبهشت 1400

چکیده مقاله:

  اسطوره سیاوش، با در نظر گرفتن جز به جزء ساخت ­ مایه ­ های آن، یکی از اصلی ­ ترین و محوری ترین بخش­ها در زنجیره اسطور­های ایرانی است. این اسطوره یکی از پشتوانه­های ساختاری شاهنامه به شمار می آید؛ به­طوری که بیشتر داستان­های پیش از این، در بن­مایه با آن یگانه­اند و نقش زمینه­ساز آن را دارند. سیاوش دارنده والاترین شخصیت انسانی در اساطیر ایرانی؛ بویژه در شاهنامه است. زایش، زندگی و مرگ او، مایه اسطوره­ای کهن را در خود دارد و شخصیت او آیینی و رازناک است.   این مقاله در پی آن است تا با تحلیل بن­مایه­های اسطوره­ای شخصیت سیاوش در شاهنامه، پاره ای از ویژگی­های بارز شخصیتی او را موشکافی کند تا از این رهگذر اثبات کند: الف) سیاوش، آفریده ای اهورایی و شخصیتی پری­زاده است؛ ب) شخصیت او، منطبق بر الگوی «نخستین انسان» است و در نهایت به این پرسش اساسی پاسخ دهد که علت راز­گونگی گوهر سیاوش در چیست؟ پاسخ مقدر به این فرضیه­ها، سیاوش را به عنوان شخصیتی همه­جانبه و تاثیر­گذار معرفی می کند؛ شخصیتی که دارای پویایی و کمال است.  

کلیدواژه ها:

نویسندگان

فیروز فاضلی

استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه گیلان

ابراهیم کنعانی

دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه سمنان

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • منابع۱- آیدنلو، سجاد .(۱۳۸۶). «نشانه­های سرشت اساطیری افراسیاب در شاهنامه»، ...
  • ۲_ ________ .(۱۳۸۶). «بن­مایه اساطیری روییدن گیاه از انسان و ...
  • ۳_ ________ .(۱۳۸۴). «فرضیه­ای درباره مادر سیاوش»، نامه فرهنگستان، دوره ...
  • اکبری مفاخر، آرش .(۱۳۸۴ الف). روان انسانی در حماسه­های ایرانی، ...
  • اکبری مفاخر، صفدر .(۱۳۸۴ ب). «سودابه ایرانی با دو جلوه ...
  • بهار، مهرداد .(۱۳۸۴). از اسطوره تا تاریخ، ویراستار ابوالقاسم اسماعیل­پور ...
  • ۷_ _______ .(۱۳۸۶). پژوهشی در اساطیر ایران (پاره نخست و ...
  • ۸_ _______ .(۱۳۸۵). جستاری چند در فرهنگ ایران، ویراست جدید ...
  • بیرلین، ج. ف .(۱۳۸۶). اسطوره­های موازی، ترجمه عباس مخبر، تهران: ...
  • پورخالقی چترودی، مهدخت .(۱۳۷۸). «توتم پرستی و توتم گیاهی»، مجله ...
  • حصوری، علی .(۱۳۸۴). سیاوشان، تهران: نشر چشمه، چاپ دوم ...
  • خادمی کولایی، مهدی .(۱۳۸۷). «نماد­پردازی نباتی از منظر نقد اسطوره­ای ...
  • خالقی مطلق، جلال .( ۱۳۷۲). «شاهنامه و موضوع نخستین انسان»، ...
  • ۱۴_ __________ .(۱۳۸۶). «نظری درباره هویت مادر سیاوش»، به کوشش ...
  • دادگی، فرنبغ .(۱۳۸۵). بندهش، گزارنده: مهرداد بهار، تهران: انتشارات توس، ...
  • دوستخواه، جلیل .(۱۳۸۰). «مادر سیاوش(؟) جستار در ریشه یابی یک ...
  • رستگار فسایی، منصور .(۱۳۸۳). پیکر گردانی در اساطیر، تهران: پژوهشگاه ...
  • رضی، هاشم .(۱۳۷۶). وندیداد، فکر روز، ج ۳، چاپ اول ...
  • زمردی، حمیرا .(۱۳۸۵). نقد تطبیقی ادیان و اساطیر در شاهنامه ...
  • سرکاراتی، بهمن .(۱۳۸۵ الف). «بنیان اساطیری حماسه ملی ایران»، سایه­های ...
  • __________ .(۱۳۸۵ب). «پری، تحقیقی در حاشیه اسطوره شناسی تطبیقی»، سایه ...
  • __________ .(۱۳۸۵ج). «جابه جایی اساطیر در شاهنامه»، سایه های شکار ...
  • فردوسی، ابوالقاسم .(۱۳۸۳). شاهنامه (متن کامل در یک جلد) بر ...
  • کراسنوولسکا، آنا .(۱۳۸۲). چند چهره کلیدی در اساطیر گاه شماری ...
  • کریستن سن، آرتور امانوئل .(۱۳۸۳). نمونه­های نخستین انسان و نخستین ...
  • کویاجی، جهانگیر کوورجی .(۱۳۸۳). بنیادهای اسطوره و حماسه ایران: شانزده ...
  • مختاریان، بهار .(۱۳۸۶). «سیاوخش و بالدر: پژوهشی تطبیقی در اسطوره­شناسی ...
  • مزداپور، کتایون .(۱۳۸۱). «افسانه پری در هزار و یک شب»، ...
  • ۲۹_ ________ .(۱۳۸۳). «تحلیلی بر اسطوره باران­کرداری»؛ داغ گل سرخ ...
  • مینوی خرد .(۱۳۸۰). به کوشش تفضلی، احمد و ژاله آموزگار، ...
  • نمایش کامل مراجع