بررسی سنت ادبی «الحاقسرایی» و تحلیل انگیزه سرایندگان متون الحاقی (مطالعه موردی: برزونامه کهن)
محل انتشار: دوفصلنامه زبان و ادب فارسی، دوره: 72، شماره: 239
سال انتشار: 1398
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 189
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_PERLIT-72-239_004
تاریخ نمایه سازی: 20 اردیبهشت 1400
چکیده مقاله:
برزونامه کهن یکی از متون حماسی شاخص فارسی است که بعد از شاهنامه فردوسی، بیشترین کثرت و تنوع نسخ را دارد؛ لیکن به علت نداشتن نسخ مستقل، از حیث نسخهشناختی، کمتر مورد بررسی دقیق قرار گرفته است. این جستار، با بررسی کیفیت تطور نسخ این متن و تعمیم یافتهها به ژانر حماسه ملی فارسی، یک مدل سهگانه برای طبقهبندی منابع متنی این ژانر طراحی کرده است. مطابق این مدل، نسخ حماسههای فارسی در سدههای هفتم تا دهم، در سه شکل متنی مستقل، مجموعهای و نسخ شاهنامهای یافت میشوند. سنت ادبی مسلط بر این متون، سنت «الحاقسرایی» است که مطابق این سنت، هم خالقان اولیه آثار و هم کاتبان نسخ، به جای خلق اثر مستقل با انگیزه الحاق به متن معیار (شاهنامه) اثر را ایجاد میکردند. به همین دلیل، غالب نسخ برزونامه کهن (۴۷ نسخه از ۵۴ نسخه)، «شاهنامهای» بودهاند و شاعر (کوسج) نیز محتملا متن را برای الحاق به شاهنامه یا لااقل در نسبت با آن سروده بود.
کلیدواژه ها:
برزونامه کهن شاهنامه فردوسی داستان الحاقی نسخه خطی
نویسندگان
فرزاد قائمی
استادیار/ گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :