بررسی تطبیقی رویکرد شهرگریزی در اشعار عبدالمعطی حجازی و پروین اعتصامی

عبدالمعطی حجازی و پروین اعتصامی به سبب تشابه فرهنگی، اجتماعی و دینی، دیدگاه­های مشترکی نسبت به مسائل اجتماعی در شعرشان دارند؛ هرچند گاه تفاوتها در نگرشهایشان در نوع تعبیر، انتقادها و اعتراض­هایشان به چشم میخورد. این پژوهش با تکیه بر شیوه توصیفی تحلیلی در صدد آن است که رویکرد شهرگریزی را در اشعار این دو شاعر بزرگ عربی و فارسی بررسی و مقایسه نماید. نتایج این پژوهش نشان میدهد که میزان بسامد درونمایه شهرگریزی، بهعنوان یک مساله اجتماعی، در شعر دو شاعر یکسان نیست؛ شهرگریزی در اشعار پروین اعتصامی، ریشه در عواطف و احساساتش دارد و روستا را آرمانشهر خود می­داند؛ شهرگریزی او بیشتر از آنکه صریحا تنفر از شهر باشد، در روستادوستی نمود پیدا میکند. او مناظر طبیعی روستا و نیز تصویرهای شعری روستایی را با تکیه بر زبان کنایه، تمثیل و حکایت در شعر خود ترسیم میکند. این درحالی است که شعر عبدالمعطی حجازی، نقد صریح و آشکار از زندگانی شهرنشینی بوده و در اشعار او چنین تمثیلهای دور از ذهن مبتنی بر حکایت و تمثیل را نمیبینیم. شهرگریزی در شعر وی نتیجه علاقه او به محیط روستا و آرامش آن و نیز بیزاریاش از ستمی است که در شهر تجربه کرده است.    

کلیدواژه ها:

ادبیات تطبیقی ، مسائل اجتماعی ، شهرگریزی ، پروین اعتصامی ، عبدالمعطی حجازی