اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) چیست؟علائم و انواع درمان PTSD

اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) چیست؟ همه علائم و انواع درمان PTSD

معادل اختلال استرس پس از سانحه به انگلیسی عبارت Post-traumatic stress disorder است. به همین دلیل، از آن با عنوان PTSD نیز یاد می شود. در واقع یک وضعیت سلامت روان است که توسط یک رویداد وحشتناک ایجاد می شود. علائم آن ممکن است شامل کابوس و اضطراب شدید و هم چنین افکار غیرقابل کنترل در مورد آن رویداد باشد.

نمونه هایی از رویدادهایی که می توانند باعث بروز این اختلال شوند شامل جنگ، جنایت، آتش سوزی، تصادف، مرگ یکی از عزیزان یا سوءاستفاده جنسی هستند. طبق آمار، بین ۷ تا ۸ درصد از مردم جهان درگیر اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) هستند و زنان را بیشتر از مردان تحت تاثیر قرار می دهد.

در اغلب موارد به جای اینکه بیمار با گذشت زمان احساس بهتری داشته باشد، بیشتر مضطرب می شود و به همین دلیل، می تواند زندگی افراد را برای سال ها مختل کند. خوشبختانه امروزه روش های روان درمانی و دارودرمانی مناسبی برای بهبودی وجود دارد. با دکتر متخصص مغز و اعصاب و روانپزشک مشورت کنید

اصولا پزشکان و روانپزشکان برای تشخیص، به دنبال جستجو علائم اختلال استرس پس از سانحه در dsm5یا نسخه پنجم راهنمای تشخیصی و آماری هستند. این دستورالعمل توسط انجمن روانشناسی آمریکا (APA) تهیه شده و حاوی معیارهای تشخیصی لازم است. براساس آن فرد باید موارد زیر را بیش از یک ماه تجربه کند:

Unable to retrieve data

• یک یا چند علامت مزاحم
• یک یا چند علامت اجتنابی
• دو یا چند علامت که بر خلق وخو و تفکر تاثیر می گذارند.
• دو یا چند علامت برانگیختگی و واکنشی که پس از آسیب شروع می شوند.

از علائم مزاحم اختلال استرس پس از سانحه می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• مواجهه مستمر با کابوس های شبانه
• فلاش بک ها و این احساس که رویداد دوباره اتفاق می افتد.
• بروز مداوم افکار ترسناک
• پریشانی شدید عاطفی یا واکنش های فیزیکی به چیزی که فرد را به یاد رویداد آسیب زا می اندازد.

معمولا علائم اجتنابی اختلال استرس پس از سانحه شامل موارد زیر هستند:

• امتناع از صحبت در مورد رویداد
• اجتناب از مواجهه با موقعیت هایی که فرد را به یاد رویداد می اندازند.

علائم اختلال استرس پس از سانحه که بر خلق وخو و تفکر تاثیر می گذارند عبارتند از:

• ناتوانی در به خاطر سپردن برخی از جنبه های رویداد
• احساس گناه و سرزنش
• احساس جدایی و بیگانگی از دیگران و بی حسی عاطفی و ذهنی
• کاهش علاقه به زندگی
• مشکل در تمرکز کردن
• بروز مشکلات روانی مانند افسردگی، فوبیا و اضطراب

علائم جسمی اختلال استرس پس از سانحه

اگرچه علائم جسمی در معیارهای DSM5 گنجانده نشده اند، اما توجه به آن ها لازم است. مواردی چون:

• تعریق، لرزش، سردرد، سرگیجه، مشکلات معده و درد قفسه سینه
• ضعیف شدن سیستم ایمنی بدن که منجر به بروز عفونت های مکرر می شود.
• بروز اختلالات خواب که می تواند منجر به خستگی و سایر مشکلات شود.

علائم اختلال استرس پس از سانحه در کودکان و نوجوانان

در کودکان ۶ ساله یا کوچکتر، علائم ممکن است شامل موارد زیر باشند:

• شب ادراری
• ناتوانی در صحبت کردن
• اجرای رویداد در حین بازی
• چسبیدن بیش ازحد به یک بزرگسال

در سنین ۵ تا ۱۲ سالگی، اگرچه ممکن است بچه در به خاطر سپردن رویداد مشکلی نداشته باشد اما اغلب به دلیل خیال پردازی قسمتهایی از آن را به ترتیب دیگری به خاطر می سپارد. کودکان و نوجوانان ممکن است رویداد آسیب زا را به نمایش بگذارند یا آن را از طریق بازی، تصاویر و داستان بیان کنند.

ممکن است کابوس ببینند و از نظر روانی تحریک پذیر شوند. این مساله شاید فرآیند رفتن به مدرسه یا گذراندن وقت با دوستان یا مطالعه را برای آن ها سخت کند.

از سن ۸ سالگی به بعد، کودکان معمولا واکنش های مشابهی نسبت به بزرگسالان نشان می دهند. بین سنین ۱۲ تا ۱۸ سالگی، بچه ممکن است رفتار مخرب، بی احترامی، رفتار تکانشی یا پرخاشگرانه از خود نشان دهد. حتی ممکن است به فکر انتقام باشد.

دریافت کمک و حمایت به موقع ممکن است از بدتر شدن واکنش های استرسی و تبدیل شدن این وضعیت روانی به اختلال استرس پس از سانحه پیشگیری کند. حمایت دیگران هم چنین ممکن است از روی آوردن فرد به روش های ناسالم مانند مصرف الکل یا مواد جلوگیری کند.

بنابراین چون شما لزوما نمی توانید از بروز یک رویداد آسیب زا جلوگیری کنید، بهتر است بلافاصله بعد از وقوع آن راهکارهای زیر را برای کنترل علائم و پیشگیری از بروز شرایط روانی بدتر امتحان کنید:

• درخواست کمک و حمایت کنید.
• باور داشته باشید که می توانید احساسات خود را مدیریت کنید.
• معنای مثبتی را از تروما یا آسیب بیابید.
• روی احساسات مثبت و خنده تمرکز کنید.
• به افراد دیگر کمک کنید.
• مثبت اندیشی را تمرین کنید.
• دائما با افراد مهم زندگی خود در تماس باشید.
• در مورد این رویداد با عزیزان خود صحبت کنید.
• خود را به عنوان یک بازمانده یا قربانی در نظر نگیرید.